Bitcoin rainbow chart (gökkuşağı grafiği), Bitcoin fiyatını logaritmik regresyon eğrisinin çevresine yerleştirilen renkli bantlarla gösteren uzun vadeli bir görselleştirme aracıdır. Mavi bantlar tarihsel olarak görece düşük, kırmızı bantlar görece yüksek fiyat bölgelerini temsil eder. Model geçmiş verilere uydurulduğu için fiyat tahmini yapmaz. Bu nedenle tek başına değil, diğer göstergelerle birlikte değerlendirilir.
Güncel sürümlerde dokuz bant bulunur. Altta soğuk mavi tonlar, üstte sıcak kırmızı tonlar yer alır. Ortadaki yeşil ve sarı bantlar uzun vadeli trendin çevresini temsil eder.
Grafik, günlük dalgalanmaları filtreleyip çok yıllı döngülere odaklanmak için tasarlanmıştır. Bu yönüyle Bollinger bantları gibi fiyatın üzerine bindirilen teknik analiz araçlarına benzer. Ancak bantlar hacim, haber akışı veya makro koşul gibi verileri hesaba katmaz. Yalnızca fiyat ve zaman kullanılır.
Gökkuşağı grafiğini kim geliştirdi ve neden değişti?
Reddit kullanıcısı azop 2014’te renk bantlarını, Bitcointalk kullanıcısı Trolololo aynı yıl logaritmik regresyonu paylaşmıştır. Bu iki fikri Über Holger birleştirmiş, BlockchainCenter’dan Rohmeo ise grafiği yıllarca sürdürmüştür.
Ağustos 2014’te azop, Bitcoin fiyatını logaritmik ölçekte çizip üzerine renkli bantlar eklemiştir. Bu paylaşım, o dönemin ayı piyasasında topluluğun morali için yapılmış esprili bir çalışma olarak bilinir. 22 Ekim 2014’te Trolololo ise uzun vadeli fiyat eğrisini logaritmik regresyonla hesaplayan bir model yayımlamıştır.
Tam hâliyle rainbow chart, 2018’de bu iki fikrin birleştirilmesiyle ortaya çıkmıştır. Rohmeo 2019’da bugünkü eğrisel görünümü getirmiştir.
Kasım 2022’de Bitcoin fiyatı, FTX borsasının çöküşüyle eski modelin alt sınırının altına düşmüştür. Bu durum yeniden kalibrasyonu zorunlu kılmış ve V2 sürümü 21 Kasım 2022’de yayımlanmıştır.
Sonrasında power-law regresyonla çalışan dinamik sürüm gelmiştir. Bu sürüm 2012’den bu yana günlük fiyat verisini kullanır ve R² değeri %94,3 olarak bildirilir. Sürüm farkları nedeniyle farklı sitelerdeki grafikler aynı sonucu göstermeyebilir.
Logaritmik ölçek ve regresyon eğrisi
Doğrusal bir grafikte Bitcoin’in ilk yıllarındaki fiyat hareketleri neredeyse görünmez kalır. Logaritmik ölçek bu sorunu çözer. Çünkü eşit yüzde değişimlerini eşit dikey mesafeyle gösterir. Örneğin 100 dolardan 200 dolara çıkış ile 10.000 dolardan 20.000 dolara çıkışta ikisi de %100 artıştır ve grafikte aynı yüksekliğe denk gelir.
Regresyon eğrisi, veriye en iyi uyan çizgiyi bulan istatistiksel bir yöntemdir. İlk sürüm, fiyatı genesis bloğundan bu yana geçen güne bağlı logaritmik bir fonksiyonla modelleyen bir formül kullanmıştır. Bantlar bu merkez eğrinin altına ve üstüne sabit aralıklarla yerleştirilir.
Bitcoin gökkuşağı grafiği (rainbow chart) renkleri ne anlama gelir?
Mavi tonlar tarihsel eğriye göre görece düşük, yeşil ve sarı tonlar orta, turuncu ve kırmızı tonlar görece yüksek fiyat bölgesini gösterir. Bant adları sürüme göre değişebilir. Her bant bir piyasa psikolojisi seviyesini temsil eder ve işlem sinyali olarak tasarlanmamıştır.
- Koyu mavi: Tarihsel olarak en düşük değerleme bölgesi
- Mavi: Görece düşük değerleme
- Yeşil: Görece uygun bölge
- Açık yeşil: Trendin biraz altı
- Sarı: HODL bölgesi
- Açık turuncu: Isınan piyasa
- Turuncu: Artan FOMO
- Kırmızı: Yüksek değerleme riski
- Koyu kırmızı: En yüksek değerleme bölgesi
Bazı ara sürümlerde ek bir mor bant da kullanılmıştır.
Renk bantlarını okuma yöntemi
Grafiğin okunması birkaç temel adıma dayanır. Öncelikle fiyat çizgisinin hangi renk bandında olduğu belirlenir. Bu, fiyatın tarihsel eğriye göre göreli konumunu verir. Fiyat geçmişiyle karşılaştırmak özellikle bu noktada önem arz eder.
Zaman ufkunu belirlemek de renk bantlarını okurken dikkat edilmesi gereken bir noktadır. Grafik aylar ve yıllar ölçeğinde bağlam sunar. Kısa vadeli işlem için tasarlanmamıştır. Diğer tüm teknik analiz göstergelerinde olduğu gibi diğer verilerle birlikte değerlendirmek gerekir. Trend, hacim, zincir üstü metrikler ve makro koşullar bandın anlamını değiştirebilir.
Gökkuşağı grafiği ve halving (yarılanma) döngüleri
Halving, madencilerin blok başına kazandığı ödülün yaklaşık her 210.000 blokta, yani yaklaşık dört yılda bir yarıya indiği olaydır. Son halving Nisan 2024’te gerçekleşmiş ve blok ödülü 6,25 BTC’den 3,125 BTC’ye düşmüştür. Bir sonraki halving’in 2028’de, 1.050.000. blokta beklendiği belirtilir.
Rainbow chart halving tarihlerini grafik üzerinde işaretler. Bu işaretler, fiyatın geçmiş döngülerde bantlar arasında nasıl hareket ettiğini halving takvimiyle birlikte görmeyi sağlar. Bitcoin 2020 halving’i sırasında yaklaşık 8.500 dolar, Nisan 2024’te ise yaklaşık 64.000 dolar seviyesinde görülmüştür.
Her halving sonrasında fiyat farklı yönde ve farklı büyüklükte hareket etmiştir. Bu nedenle halving, grafikte bir döngü bağlamı olarak okunur. Fiyat artışı vaadi olarak yorumlanmaz.
Bitcoin gökkuşağı grafiği (rainbow chart) güvenilir mi?
Gökkuşağı grafiği tarihsel bağlam için kullanışlı, fiyat tahmini için zayıf bir araçtır. Geçmiş verilere uydurulduğu, makro koşulları içermediği ve bantları sonradan revize edildiği için gelecekteki fiyatı güvenilir biçimde öngöremeyebilir.
Ayrıca rainbow chart tek başına yeterli sayılmadığı için diğer göstergelerle karşılaştırılır. By göstergeler arasında fiyat geçmişi yerine arz akışını esas alan Stock-to-Flow, piyasa değerinin realized value’ya (fark edilen değere) oranını izleyen MVRV ve piyasa duyarlılığını özetleyen korku ve açgözlülük endeksi bulunur.
