StakeStone (STO), farklı blokzincirler arasındaki likidite parçalanmasını azaltmayı hedefleyen omnichain likidite altyapısının yönetişim token’ıdır. Protokol; ETH ve BTC’yi STONE, SBTC ve STONEBTC gibi getiri üreten likit varlıklara dönüştürür. STO kilitlenerek elde edilen veSTO, kullanıcılara oylama gücü, getiri artırımı ve bribe ödülleri sağlar.
Proje ismindeki “stake” kilitleme anlamına gelirken “stone” sağlam bir temeli çağrıştırır. Amaç, farklı ağlardaki dağınık likiditeyi tek bir sağlam altyapı üzerinden birleştirmektir. StakeStone başlangıçta likit staking odaklı dar bir alanda konumlanmıştır. Zamanla vizyonunu genişleterek kendini daha kapsamlı bir kripto tabanlı finansal altyapı sağlayıcısı olarak tanımlamaya başlamıştır.
StakeStone ne zaman ve kim tarafından kuruldu?
StakeStone, 2023 yılında Singapur merkezli bir ekip tarafından, Charles K liderliğinde kurulmuştur. Projenin kripto parası STO, Nisan 2025’te piyasaya sürülmüştür.
StakeStone projesi ve amacı
StakeStone, ETH ve BTC’yi likit ve getiri üreten varlıklara dönüştürür. STONE, ETH karşılığında verilen ana üründür. SBTC ve STONEBTC ise Bitcoin tarafındaki karşılıklarıdır. Bu varlıklar, LayerZero altyapısı sayesinde farklı ağlar arasında taşınabilir.
STONE, ETH yatırdığınızda aldığınız getiri üreten bir varlıktır. Değeri zamanla staking getirisiyle artar ama cüzdanınızdaki miktarı değişmez. STO ise tamamen farklı bir işlev görür ve protokolün yönetişim ile teşvik dağıtımını kontrol eden token olarak çalışır.
Basitçe özetlemek gerekirse STONE bir getiri aracı, STO ise bir yönetişim aracı olarak düşünülebilir. Bir kullanıcı ETH getirisi kazanmak istiyorsa STONE ile ilgileniyor demektir. Protokolün yönetişimine katılmak ya da teşvik dağıtımında söz sahibi olmak isteyen kullanıcılar ise STO’yu kilitleyip veSTO elde eder.
STO nasıl çalışır?
Kullanıcı ETH ya da BTC yatırdığında karşılığında STONE, SBTC veya STONEBTC alır. Bu varlıklar arka planda stake edilir ve getiri biriktirir. LayerZero altyapısı sayesinde farklı ağlara taşınabilir. STO ve veSTO ise bu sürecin yönetişimini ve teşvik dağıtımını kontrol eder.
Süreç içerisinde kullanıcı ETH yatırdığında Minter sözleşmesi karşılığında STONE üretir. Yatırılan ETH, StakeStone Vault’a aktarılır ve buradan Strateji Havuzu’na yönlendirilir. Strateji Havuzu’ndaki varlıklar, stETH staking’i ve EigenLayer gibi yeniden stake etme stratejileriyle getiri üretir.
Hangi stratejinin ne kadar pay alacağı, OPAP adı verilen bir mekanizmayla belirlenir. OPAP, Optimizing Portfolio and Allocation Proposal ifadesinin kısaltmasıdır. Getiri stratejilerinin şeffaf biçimde optimize edilmesini sağlar. STONE’un fiyatı, akıllı sözleşme içindeki hesaplamaya göre belirlenir.
Bu yapı non-rebase olarak adlandırılır. Örneğin 100 ETH yatırıp 100 STONE alındığında, bir yıl sonra STONE’un cüzdandaki miktarı yine 100 kalır ama değeri artar. Birikmiş getiriyle birlikte 100 STONE karşılığında örneğin 104 ETH çekilebilir.
StakeStone altyapısı ve teknik özellikleri
StakeStone’un teknik yapısını LayerZero oluşturur. STONE, bir Omnichain Fungible Token (OFT) standardında tasarlanmıştır. Bu sayede varlık, klasik köprü sözleşmelerine ihtiyaç duymadan farklı ağlar arasında taşınabilir.
Protokol, Credit Margin Engine adı verilen bir piyasa yapıcı katman kullanır. Bu katman, ağlar arasındaki likiditeyi dengede tutar ve fiyatlamayı optimize ederek kayma oranını düşürür. Kullanıcılar, klasik köprüleme yöntemlerine kıyasla daha hızlı ve tek adımda zincirler arası işlem yapabilir.
LiquidityPad ise diğer protokollerin ve ağların kendi ihtiyaçlarına özel likidite kasaları oluşturmasına imkan tanıyan bir altyapıdır. Bu yapı, yeni ağların StakeStone’un likidite tabanından yararlanmasını kolaylaştırır. Aynı zamanda sürdürülemez token teşviklerine olan bağımlılığı azaltmayı hedefler.
STO token nerede kullanılır?
STO’nun temel kullanım alanı yönetişimdir. Kullanıcılar STO’yu kilitleyerek veSTO elde eder ve bu sayede emisyon dağıtımına oy verebilir, getiri artırımından yararlanabilir ve bribe ödülleri kazanabilir. Kilitlenen STO miktarı ve süresi arttıkça elde edilen oylama gücü de artar.
- Emisyon oylaması: veSTO sahipleri; teşviklerin STONE-Fi, BTC-Fi ve LiquidityPad havuzları arasında nasıl dağıtılacağına oy verir.
- Getiri artırımı: Likidite sağlayıcıları, veSTO kilitleyerek belirli koşullarda daha yüksek getiri elde edebilir.
- Bribe ödülleri: Protokoller, kendi havuzlarına likidite çekmek için veSTO sahiplerine ödül sunar. Oy veren kullanıcılar bu ödüllerin bir kısmını alır.
- Protokol parametreleri: veSTO sahipleri, protokol ücretleri ve bribe’ların ne kadarının yakılacağı gibi ayarları da belirleyebilir.
StakeStone’un Swap ve Yakma mekanizması, arz üzerinde deflasyonist bir baskı oluşturur. Protokoller, likidite çekmek için STO satın aldığında bu token’ların bir bölümü yakılır. Böylece dolaşımdaki arz zamanla azalmış olur.
