EMA (üstel hareketli ortalama) nedir?
EMA (Exponential Moving Average), Türkçe karşılığıyla üstel hareketli ortalama, bir kripto varlığın fiyat verilerinde son dönem fiyatlarına daha yüksek ağırlık veren bir teknik göstergedir. Bu yapı sayesinde EMA, fiyat hareketlerine klasik hareketli ortalamaya (MA) göre daha hızlı tepki verir.
EMA ile MA arasındaki fark
EMA ve MA aynı amaca hizmet eder: fiyat hareketini yumuşatarak trendi görünür kılmak. Aralarındaki temel fark ağırlıklandırmadır:
| Özellik | MA | EMA |
|---|---|---|
| Ağırlıklandırma | Tüm veriler eşit | Son veriler ağırlıklı |
| Tepki hızı | Yavaş | Hızlı |
| Kullanım | Genel trend | Kısa vadeli değişim |
EMA, fiyat tersine döndüğünde MA'dan daha önce tepki verdiği için kısa vadeli işlem stratejilerinde öne çıkar.
EMA nasıl hesaplanır?
EMA hesaplanırken üstel bir ağırlık katsayısı (smoothing factor) kullanılır. Temel formül:
EMAbugün = (Fiyatbugün × k) + (EMAdün × (1 - k))
Burada:
- k = 2 / (periyot + 1) — periyoda göre ağırlık katsayısı
- EMAdün: Önceki dönem hesaplanan EMA
Periyot küçüldükçe katsayı büyür, dolayısıyla son veriye verilen ağırlık artar.
Yaygın EMA periyotları
Teknik analizde kullanılan yaygın EMA periyotları:
| Periyot | Kullanım |
|---|---|
| 9 / 12 | Kısa vadeli momentum |
| 21 / 26 | Orta vadeli trend |
| 50 | Uzun vadeli yönelim |
| 200 | Makro trend |
Örneğin 9 EMA / 21 EMA kombinasyonu, kısa vadeli momentum değişimlerini gözlemlemek için yaygın kullanılan bir çifttir.
EMA'yı okuma prensibi
- Fiyat EMA'nın üstündeyse: Kısa vadede alıcı baskısı güçlüdür
- Fiyat EMA'nın altındaysa: Kısa vadede satıcı baskısı güçlüdür
- EMA'nın eğimi: Çizginin yukarı veya aşağı eğilimi kısa vadeli trend yönünü yansıtır
- İki farklı periyotlu EMA'nın kesişimi: Momentum değişim sinyali üretir
EMA, fiyat dönüş noktalarını MA'ya göre daha erken yakaladığı için kısa vadeli işlem yapan yatırımcılar tarafından tercih edilir.
Bilgi: Paribu uygulamasında Piyasa Detay > Grafik sekmesinde mum grafiği aktifken EMA göstergesini açıp kapatabilirsiniz. EMA göstergesi, grafik üzerinde pembe renkle çizilir ve MA (mavi) ile birlikte kullanıldığında hem kısa hem uzun vadeli yönelim aynı anda görünür.
EMA ile işlem stratejileri
Bazı teknik analiz yaklaşımları EMA'yı temel araç olarak kullanır:
- Çapraz kesişim stratejisi: Kısa periyotlu EMA, uzun periyotlu EMA'yı yukarı keserse alım sinyali; aşağı keserse satım sinyali
- EMA destek/direnç: Fiyat, belirli EMA seviyelerine dokunduğunda tepki verebilir
- Trend takip stratejisi: Fiyat EMA'nın üstündeyken alım, altındayken pozisyondan çıkma mantığı
- Üçlü EMA: Örneğin 10/21/50 EMA'lar birlikte kullanılarak kısa, orta ve uzun vadeli yönelimler aynı anda izlenir
EMA'nın sınırlılıkları
EMA hızlı tepki veren bir göstergedir; ancak bu aynı zamanda bazı risklerini de beraberinde getirir:
- Yanıltıcı sinyaller: Yatay (sideways) piyasalarda sık kesişim yaşanır ve yanlış sinyal oluşabilir
- Aşırı tepki: Haber etkisiyle oluşan anlık fiyat sıçramaları EMA'yı hızla etkileyip kısa vadeli kararları bozabilir
- Tek başına karar aracı değildir: Hacim, RSI ve mum formasyonlarıyla birlikte değerlendirilmesi sağlıklıdır
Bilgi: EMA'yı tek başına değil; RSI, MACD gibi momentum göstergeleri ve işlem hacmi ile birlikte okumak, yanıltıcı sinyalleri ayıklamakta yardımcı olur.
İlgili içerikler:
Yazar:
Paribu