{"id":2196,"date":"2020-07-10T15:31:38","date_gmt":"2020-07-10T12:31:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/?p=2196"},"modified":"2025-08-28T14:17:05","modified_gmt":"2025-08-28T11:17:05","slug":"dijital-varlik-islem-platformlarini-degerlendiren-siteler-incelenirken-nelere-dikkat-edilmeli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/perspektif\/dijital-varlik-islem-platformlarini-degerlendiren-siteler-incelenirken-nelere-dikkat-edilmeli\/","title":{"rendered":"Dijital varl\u0131k i\u015flem platformlar\u0131n\u0131 de\u011ferlendiren siteler incelenirken nelere dikkat edilmeli?"},"content":{"rendered":"<p><strong>Dijital varl&#305;k <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: &#304;&#351;lem (transaction) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">i&#351;lem<\/span> platformlar&#305;n&#305; de&#287;erlendiren sitelerdeki verilerin do&#287;rulu&#287;unu kontrol etmek ve yaln&#305;zca g&uuml;venilir siteleri esas alarak yat&#305;r&#305;mlar&#305; y&ouml;netmek b&uuml;y&uuml;k &ouml;nem ta&#351;&#305;yor.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Akar Aydemir \/ <em>Paribu &#304;&#351; Geli&#351;tirme Y&ouml;neticisi<\/em><br>\n<\/strong><strong>Kyra Menge&#351; \/ <em>Paribu Dijital &#304;leti&#351;im Uzman&#305;<\/em><\/strong><\/p>\n<p><span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Kripto para nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Kripto para<\/span> birimlerinin temel ve teknik &ouml;zelliklerini incelemek kadar &ouml;nemli bir di&#287;er konu ba&#351;l&#305;&#287;&#305;, i&#351;lem yap&#305;lacak platformu ve platformun hizmetlerini ara&#351;t&#305;rmak. Kullan&#305;c&#305;lar&#305;n bu konuda bilgi edinmek i&ccedil;in ba&#351;vurdu&#287;u kaynaklardan biri de dijital varl&#305;k i&#351;lem platformlar&#305;n&#305;n de&#287;erlendirildi&#287;i siteler.<\/p>\n<p><strong>Dijital varl&#305;k i&#351;lem platformlar&#305;n&#305; de&#287;erlendiren kaynaklar&#305; kullan&#305;rken de g&uuml;venilirli&#287;inden emin olmak; objektif, standart ve &#351;effaf de&#287;erlendirmeler yap&#305;p yapmad&#305;&#287;&#305;n&#305; kontrol etmek gerekiyor.<\/strong><\/p>\n<p>De&#287;erlendirme kriterlerini &#351;effaf &#351;ekilde a&ccedil;&#305;klayanlar&#305; inceledi&#287;imizde, de&#287;erlendirmelerinin &#351;u kriterlerde yo&#287;unla&#351;t&#305;&#287;&#305;n&#305; g&ouml;rmek m&uuml;mk&uuml;n:<\/p>\n<p><span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Kripto para i&#351;lem hacmi nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Hacim<\/span>, emir defterlerindeki yo&#287;unluk, emir giri&#351; ve iptalleri, sahte hacim yaratma giri&#351;imleri, API&rsquo;lar, varsa lisanslar, <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: KYC nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">KYC<\/span> ve <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: AML nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">AML<\/span> politikalar&#305;, &uuml;lke de&#287;erlendirmeleri, platform sermayesinin hangi y&ouml;ntemle sa&#287;land&#305;&#287;&#305;, ekip kalitesi, komisyonlar, kampanyalar, g&uuml;venlik.<\/p>\n<h3><strong>De&#287;erlendirme sitelerine neden ihtiya&ccedil; var?<\/strong><\/h3>\n<p>Dijital varl&#305;k i&#351;lem platformlar&#305; d&uuml;nyan&#305;n herhangi bir yerinden bir web sitesi arac&#305;l&#305;&#287;&#305;yla hizmet verebiliyor. Bu da farkl&#305; &uuml;lkelerde, farkl&#305; yasal d&uuml;zenlemelere tabi olmak anlam&#305;na geliyor. Yat&#305;r&#305;m yaparken se&ccedil;ti&#287;iniz platform her zaman hukuksal anlamda eri&#351;ebilece&#287;iniz, sizin eri&#351;iminizdeki hukuk sistemiyle bir i&#351; birli&#287;i ba&#287;&#305; olan yerlerde kurulu olmayabiliyor. <strong>Hatta baz&#305; kripto para platformlar&#305; &ouml;zellikle hukuksal bo&#351;luklar&#305; ve &ldquo;vergi cenneti&rdquo; olmas&#305;yla nam salm&#305;&#351; &uuml;lkeleri se&ccedil;ebiliyorlar. Bu platformlarla ilgili bir sorun ya&#351;ad&#305;&#287;&#305;n&#305;zda cevap alamayabilir, hukuksal deneyiminiz olsa bile bu &uuml;lkelerdeki otoritelerle hakk&#305;n&#305;z&#305; arama konusunda i&#351; birli&#287;i yapamayabiliyorsunuz.<\/strong><\/p>\n<p>Durum b&ouml;yleyken t&uuml;m platformlar&#305;n objektif ve &#351;effaf kriterlerle hi&ccedil;bir &#351;&uuml;pheye yer b&#305;rakmayacak &#351;ekilde de&#287;erlendirilmesi &ouml;nemli hale geliyor. E&#287;er de&#287;erlendirme sitesi tecr&uuml;besini ve ara&ccedil;lar&#305;n&#305; de&#287;erlendirdi&#287;i t&uuml;m kurulu&#351;lar&#305; ayn&#305; kriterlerle de&#287;erlendirmek i&ccedil;in kullan&#305;yorsa bu kurulu&#351;un yapt&#305;&#287;&#305; de&#287;erlendirme bireysel kullan&#305;c&#305;n&#305;n eri&#351;emeyece&#287;i bilgileri g&ouml;r&uuml;n&uuml;r k&#305;lar ve belirsizli&#287;i &ouml;nlemeye y&ouml;nelik bir yakla&#351;&#305;m olarak de&#287;er g&ouml;rebilir.<\/p>\n<h3><strong>De&#287;erlendirmelerde s&#305;k g&ouml;zlemlenen yanl&#305;&#351;lar neler?<\/strong><\/h3>\n<p><strong>Bu tip de&#287;erlendirme siteleri aras&#305;nda objektif kriterlerle derecelendirme yapanlar oldu&#287;u gibi, bir platformun hacmini do&#287;ru yans&#305;tmay&#305;p konuyla ilgili ileti&#351;ime ge&ccedil;ildi&#287;inde do&#287;ru hacim ve verilerin yay&#305;nlanmas&#305; i&ccedil;in para talep edenler de var.<\/strong><\/p>\n<p>Rekabetin yo&#287;un oldu&#287;u pazarlarda rakiplerden birini listeleyip di&#287;erinden bunun i&ccedil;in para talep etmek de bu noktada yap&#305;ld&#305;&#287;&#305; bilinen manip&uuml;lasyonlardan biri.<\/p>\n<p>&#350;effaf de&#287;erlendirme ko&#351;ullar&#305; i&ccedil;in para talep edilmesinin d&#305;&#351;&#305;nda ba&#351;ka engellerle de kar&#351;&#305;la&#351;&#305;labiliyor.<\/p>\n<ul>\n<li>Kurulu&#351;, &uuml;cret beklentisiyle bunu yapmasa bile, ilgili platformla ileti&#351;im kurulmadan, do&#287;ru bilgilere ve kaynaklara eri&#351;im sa&#287;lanmadan aceleyle de&#287;erlendirmeler yap&#305;labiliyor. Bu t&uuml;r durumlarda ger&ccedil;e&#287;i yans&#305;tmayan d&uuml;&#351;&uuml;k puanlar ortaya &ccedil;&#305;kabiliyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>B&ouml;yle de&#287;erlendirme hatalar&#305; platformlar&#305;n de&#287;erlendirme siteleriyle ileti&#351;ime ge&ccedil;mesi gereklili&#287;ini ortaya koyuyor. Bu sitelerinin &ccedil;o&#287;u ile ileti&#351;ime ge&ccedil;mek de olduk&ccedil;a zor. Sitelerinde yer alan ileti&#351;im bilgilerine dahi ula&#351;&#305;lamayabiliyor. &#304;leti&#351;ime ge&ccedil;ilince hata d&uuml;zeltilse dahi, k&#305;sa s&uuml;reli&#287;ine de olsa, kullan&#305;c&#305;lar&#305; yanl&#305;&#351; y&ouml;nlendirecek bir veri yay&#305;nda kalm&#305;&#351; oluyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Bazen de&#287;erlendirmelerin periyotlar&#305; 1 ila 3 ay olabiliyor. Ancak bu zaman dilimi <a href=\"https:\/\/www.paribu.com\/markets\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">kripto para<\/a> piyasas&#305; i&ccedil;in uzun bir s&uuml;re anlam&#305;na geliyor. Bu zaman zarf&#305;nda de&#287;erlendirme sonu&ccedil;lar&#305;n&#305;n g&uuml;ncellenmemesi de kullan&#305;c&#305;lar&#305; yanl&#305;&#351; y&ouml;nlendirebiliyor. Bu periyotlarda dijital varl&#305;k i&#351;lem platformlar&#305;nda ger&ccedil;ekle&#351;en yeni kripto para listelenmeleri ya da farkl&#305; inovasyonlar de&#287;erlendirmelerin d&#305;&#351;&#305;nda kalabiliyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>&Ouml;yle ki, bazen de&#287;erlendirme sitesinde milyar dolarl&#305;k hacim g&ouml;sterilen bir platformda en basit i&#351;lemi yapmak bile piyasa fiyat&#305;n&#305;n %1-2 alt&#305;ndan al&#305;&#351; yapmakla ya da %1-2 &uuml;zerinden sat&#305;&#351; yapmakla m&uuml;mk&uuml;n oluyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>De&#287;erlendirme sitelerinin kripto paralar i&ccedil;in de benzer incelemeleri yay&#305;nlamas&#305; s&#305;k g&ouml;r&uuml;len bir durum. Bunlar aras&#305;nda belirli bir kripto para i&ccedil;in para kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;nda olumlu inceleme yay&#305;nlayanlar oldu&#287;u da biliniyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>S&uuml;re&ccedil;lerde ya&#351;anan di&#287;er bir zorluk g&uuml;venlik kriterlerinde ortaya &ccedil;&#305;k&#305;yor. De&#287;erlendirme sitelerinin yapaca&#287;&#305; de&#287;erlendirme g&uuml;venlik kriterlerini i&ccedil;ermeden bir anlam ifade etmiyor. Ancak g&uuml;venlik konusunda de&#287;erlendirme yapmak asl&#305;nda b&uuml;y&uuml;k bir titizlik ve uzmanl&#305;k gerektiriyor. S&#305;zma testi veya stres testi gibi i&ccedil;eriklerle &ccedil;ok nitelikli bir sald&#305;r&#305; sim&uuml;lasyonu ile yap&#305;lmas&#305; gereken bir de&#287;erlendirme, uzaktan yap&#305;ld&#305;&#287;&#305; iddia edilerek ya da beyana dayal&#305; &#351;ekilde ge&ccedil;i&#351;tirilebiliyor. Bu da asl&#305;nda kullan&#305;c&#305;ya hakl&#305; olmayan bir g&uuml;ven telkin etme tehlikesi bar&#305;nd&#305;r&#305;yor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>T&uuml;m bu hususlar, bu t&uuml;r yanl&#305;&#351;lara d&uuml;&#351;en sitelerin art niyetli ya da acemice de&#287;erlendirmelerinin g&ouml;z &ouml;n&uuml;nde bulundurulmas&#305; gereken bir risk ta&#351;&#305;d&#305;&#287;&#305;n&#305; g&ouml;steriyor.<\/li>\n<\/ul>\n<h3><strong>De&#287;erlendirme s&uuml;recinde temel ihtiya&ccedil;lar neler?<\/strong><\/h3>\n<p>De&#287;erlendirme s&uuml;recinde &#351;effafl&#305;k ve her platform i&ccedil;in ayn&#305; kriterlere tabi olmas&#305; en temel ihtiya&ccedil;. Bununla beraber de&#287;erlendirme sitesinin teknik anlamda platformlar&#305;n verilerini inceleyip yorumlayacak do&#287;ru ara&ccedil;lara ve uzman ekiplere sahip olmas&#305; &ouml;nemli. <strong>Ciddi bir de&#287;erlendirme teknik anlamda maliyetli bir s&uuml;re&ccedil; oldu&#287;undan buradaki maliyetin bir &#351;ekilde kar&#351;&#305;lanmas&#305; mant&#305;kl&#305; bir beklenti olarak d&uuml;&#351;&uuml;n&uuml;lebilir ancak manip&uuml;lasyon yap&#305;l&#305;p yan&#305;lt&#305;c&#305;l&#305;k &uuml;zerinden para kazanmay&#305; tercih eden kurulu&#351;lar da sekt&ouml;r&uuml;n elemesi gereken yap&#305;lar.<\/strong><\/p>\n<p>De&#287;erlendirme sitelerinin metodolojilerinin denetlenmesi belki de her &#351;eyden &ouml;nemli bu s&uuml;re&ccedil;te. Denetlenmeyen bir kurulu&#351;un denetim yapmas&#305; de&#287;erlendirme s&uuml;re&ccedil;lerindeki en &ouml;nemli soru i&#351;areti.<\/p>\n<h3><strong>Puanlar tek &ouml;l&ccedil;&uuml;t de&#287;il<\/strong><\/h3>\n<p>Peki kullan&#305;c&#305;lar bu t&uuml;r sitelerdeki bilgilere ne &#351;ekilde yakla&#351;mal&#305;?<\/p>\n<ul>\n<li>&Ouml;ncelikle, de&#287;erlendirme sitelerinin belirledi&#287;i puanlar, platformlar&#305; de&#287;erlendirmenin tek &ouml;l&ccedil;&uuml;t&uuml; olmamal&#305;.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>T&#305;pk&#305; kripto para birimleri ile ilgili bilgileri farkl&#305; kaynaklardan teyit etmek gerekti&#287;i gibi burada da payla&#351;&#305;lan veriler mutlaka platformun kendi verileri ile kar&#351;&#305;la&#351;t&#305;r&#305;lmal&#305;. Hatta farkl&#305; de&#287;erlendirme siteleri aras&#305;nda da k&#305;yaslama yapabilirsiniz.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Sat&#305;n al&#305;nan sosyal medya takip&ccedil;ilerinin, &#351;i&#351;irilmi&#351; sahte i&#351;lem hacimlerinin ya da sahte web sitesi ziyaret&ccedil;i say&#305;lar&#305;n&#305;n internet d&uuml;nyas&#305;n&#305;n bir par&ccedil;as&#305; oldu&#287;unu unutmamakta fayda var. Bu tarz sahte i&#351;lemler, bu s&#305;ralamalar&#305; do&#287;rudan etkileyebiliyor.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Puanlamalar&#305;n denetiminin bir hayli k&#305;s&#305;tl&#305; oldu&#287;unu ve sekt&ouml;r&uuml;n dinamikli&#287;ini d&uuml;&#351;&uuml;nd&uuml;&#287;&uuml;m&uuml;zde bir de&#287;erlendirmeyi okurken kriterlerin ne oldu&#287;u, sitenin ge&ccedil;mi&#351;i, verinin g&uuml;ncelli&#287;i gibi ba&#351;l&#305;klar&#305; da es ge&ccedil;memelisiniz.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Bu a&ccedil;&#305;dan de&#287;erlendirme platformlar&#305;n&#305;n da her zaman de&#287;erlendirmeye a&ccedil;&#305;k olmas&#305; gerekiyor. Kendisini g&uuml;ncellemeyen platformlar&#305; kaynaklar&#305;n&#305;z&#305;n aras&#305;na almay&#305;n.<\/li>\n<\/ul>\n<ul>\n<li>Son olarak, teredd&uuml;tte kald&#305;&#287;&#305;n&#305;z t&uuml;m kriterler i&ccedil;in do&#287;rudan dijital varl&#305;k i&#351;lem platformlar&#305; ile ileti&#351;ime ge&ccedil;meyi deneyebilirsiniz.<\/li>\n<\/ul>\n<p>T&uuml;m bu bilgi karma&#351;as&#305;n&#305;n bertaraf edilmesi sekt&ouml;r&uuml;n giderek daha &#351;effaf hale gelmesiyle ve reg&uuml;lasyonlarla m&uuml;mk&uuml;n olacakt&#305;r. Ancak o g&uuml;ne kadar sekt&ouml;r&uuml;n, medya kurulu&#351;lar&#305;n&#305;n ve de&#287;erlendirme sitelerinin dikkati ve &ouml;zeni kullan&#305;c&#305;lar&#305;n do&#287;ru bilgilendirilme hakk&#305;n&#305;n sa&#287;lanmas&#305;nda en kritik rol olmay&#305; s&uuml;rd&uuml;recek.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dijital varl&#305;k i&#351;lem platformlar&#305;n&#305; de&#287;erlendiren sitelerdeki verilerin do&#287;rulu&#287;unu kontrol etmek ve yaln&#305;zca g&uuml;venilir siteleri esas alarak yat&#305;r&#305;mlar&#305; y&ouml;netmek b&uuml;y&uuml;k &ouml;nem ta&#351;&#305;yor.<\/p>\n","protected":false},"author":25,"featured_media":2201,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-2196","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-perspektif"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2196","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/25"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2196"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2196\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2201"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2196"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2196"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2196"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}