{"id":2161,"date":"2020-06-26T18:44:11","date_gmt":"2020-06-26T15:44:11","guid":{"rendered":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/?p=2161"},"modified":"2024-09-17T11:21:48","modified_gmt":"2024-09-17T08:21:48","slug":"blokzincir-ve-dijital-varliklar-risk-yonetimi-bikem-kanik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/perspektif\/blokzincir-ve-dijital-varliklar-risk-yonetimi-bikem-kanik\/","title":{"rendered":"Blokzincir ve dijital varl\u0131klar risk y\u00f6netimi"},"content":{"rendered":"<p><strong>&#304;&#351; d&uuml;nyas&#305;n&#305;n &uuml;nl&uuml; s&ouml;z&uuml;d&uuml;r, &ldquo;&Ouml;l&ccedil;&uuml;lebilen ancak y&ouml;netilebilir&rdquo; ama unutmay&#305;n yaln&#305;zca anlayabildiklerinizi &ouml;l&ccedil;ebilirsiniz.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bikem Kan&#305;k<em><br>\nParibu Dan&#305;&#351;ma Kurulu &Uuml;yesi<\/em><\/strong><\/p>\n<p>&#304;stisnas&#305;z b&uuml;t&uuml;n sekt&ouml;rlerin ve b&uuml;t&uuml;n i&#351;letmelerin riskleri i&ccedil;in sadece d&ouml;rt farkl&#305; se&ccedil;enek mevcuttur. Her &#351;eyden &ouml;nce i&#351;letmenizin kar&#351;&#305; kar&#351;&#305;ya kalaca&#287;&#305; riskleri tespit etmeli ve &ouml;l&ccedil;melisiniz.<\/p>\n<ul>\n<li>&#304;lk olarak; &ouml;l&ccedil;t&uuml;&#287;&uuml;n&uuml;z risk sizin i&ccedil;in g&ouml;ze al&#305;namayacak kadar b&uuml;y&uuml;kse bu riskten ka&ccedil;ars&#305;n&#305;z, yani riski almazs&#305;n&#305;z.<\/li>\n<li>&#304;kinci olarak; risk ne kadar b&uuml;y&uuml;k olursa olsun kazanc&#305;n&#305;n daha &ouml;nemli oldu&#287;unu d&uuml;&#351;&uuml;n&uuml;yorsan&#305;z bu riski b&uuml;nyenizde tutar, onunla ya&#351;ar ve ger&ccedil;ekle&#351;memesini umut edersiniz, yani hi&ccedil;bir &#351;ey yapmazs&#305;n&#305;z.<\/li>\n<li>&Uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; olarak; bu riski d&uuml;zenli olarak takip eder, onu y&ouml;netecek s&uuml;re&ccedil;leri tan&#305;mlar ve riskin etkisini azaltmaya &ccedil;al&#305;&#351;&#305;rs&#305;n&#305;z, yani risk y&ouml;netimi yapars&#305;n&#305;z.<\/li>\n<li>D&ouml;rd&uuml;nc&uuml; ve son olarak da riski transfer edersiniz, yani sigorta sat&#305;n al&#305;rs&#305;n&#305;z.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Son iki ad&#305;m&#305;n birlikte olmas&#305; en idealidir. Riskinizi y&ouml;netmeli, m&uuml;mk&uuml;n oldu&#287;u kadar azaltmal&#305; ve kalan k&#305;sm&#305;n&#305; da sigorta enstr&uuml;manlar&#305;n&#305; kullanarak transfer etmelisiniz.<\/p>\n<p>Sigorta, riski &#351;irketlerden ve ilgili ki&#351;ilerden uzakla&#351;t&#305;r&#305;lmas&#305;na yard&#305;mc&#305; olur ve i&#351;inizi i&#351;letmek ve b&uuml;y&uuml;tmek i&ccedil;in ger&ccedil;ekten &ouml;nemli olan &#351;eylere odaklanman&#305;z&#305; sa&#287;lar.<\/p>\n<h3><strong><span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Blokzincir (blockchain) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Blokzincir<\/span> ve dijital varl&#305;klar<\/strong><\/h3>\n<p>Teknoloji pazar&#305; istihbarat firmas&#305; <a href=\"https:\/\/www.idc.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">IDC<\/a>, d&uuml;nya &ccedil;ap&#305;nda yaln&#305;zca finans sekt&ouml;r&uuml;ndeki blokzincir harcamalar&#305;n&#305;n, 2019 i&ccedil;in yakla&#351;&#305;k 2.9 milyar dolara ula&#351;t&#305;&#287;&#305;n&#305; ve toplam k&uuml;resel blokzincir harcamalar&#305;n&#305;n 2022 y&#305;l&#305;nda 12.4 milyar dolara ula&#351;aca&#287;&#305;n&#305; &ouml;ng&ouml;r&uuml;yor. Yat&#305;r&#305;m&#305;n h&#305;zl&#305; ve istikrarl&#305; bir &#351;ekilde artmas&#305; hi&ccedil; kimse i&ccedil;in s&uuml;rpriz de&#287;il.<\/p>\n<p>Blokzincir teknolojisi ve dijital varl&#305;klar, &ccedil;&#305;&#287;&#305;r a&ccedil;an yeni i&#351; modelleri olu&#351;turma ve siber g&uuml;venlik, gizlilik, gizli verilerin kontrol&uuml; ve di&#287;er kritik zorluklar&#305;n daha iyi y&ouml;netilmesi gibi inan&#305;lmaz bir potansiyel sunuyor. Ancak bu ba&#287;lant&#305;l&#305; teknolojiler nispeten yeni oldu&#287;u ve h&#305;zla b&uuml;y&uuml;d&uuml;&#287;&uuml; i&ccedil;in, bunlar&#305; kullanan &#351;irketler karma&#351;&#305;k bir &ccedil;evre ve geli&#351;en d&uuml;zenlemelerle kar&#351;&#305; kar&#351;&#305;ya. Ayr&#305;ca kurulu&#351;lar&#305;n mevcut sigorta programlar&#305;, blokzincirin <span class=\"\"  title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Peer to peer nedir?\"  data-mobile-support=\"0\"  data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex='0' role='link'>P2P<\/span> (e&#351;ler aras&#305;) veri payla&#351;&#305;m&#305; ve i&#351;lenmesi nedeniyle ortaya &ccedil;&#305;kabilecek riskleri de g&ouml;z &ouml;n&uuml;ne almam&#305;&#351; olabilir.<\/p>\n<p>Blokzincir e&#287;er s&#305;n&#305;r &ouml;tesi fon transferleriyle ilgileniyorsa M&uuml;&#351;terini Tan&#305; (<span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: KYC nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">KYC<\/span>) ve Kara Para Aklamay&#305; &Ouml;nleme (<span class=\"\"  title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: AML nedir?\"  data-mobile-support=\"0\"  data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex='0' role='link'>AML<\/span>) d&uuml;zenlemelerini bilmeye tabi olabilir. Blokzincirin kurumsal riskleri erken belirlenmeli ve sistemin &ouml;mr&uuml; boyunca y&ouml;netilmelidir.<\/p>\n<p>&#304;lgin&ccedil; bir tespit de &#351;u: Piyasalardaki d&uuml;zenleyici kurulu&#351;lar&#305;n &ouml;nyarg&#305;lar&#305;n&#305;n aksine, kripto paralar giderek daha fazla yayg&#305;nl&#305;k kazand&#305;k&ccedil;a ve kullan&#305;m alanlar&#305; artt&#305;k&ccedil;a yasa d&#305;&#351;&#305; i&#351;lemlerin oran&#305; da d&uuml;&#351;mektedir. <a href=\"https:\/\/www.chainalysis.com\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Chainalysis<\/a>&lsquo;e g&ouml;re 2019&rsquo;da ger&ccedil;ekle&#351;tirilen 1 trilyon dolar&#305;n &uuml;zerinde de&#287;ere sahip <a href=\"https:\/\/www.paribu.com\/markets\"><span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Kripto para nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">kripto para<\/span><\/a> i&#351;lemlerinin yaln&#305;zca y&uuml;zde 1,1&rsquo;i yasa d&#305;&#351;&#305;yd&#305;.<\/p>\n<h3><strong>Dijital varl&#305;klar&#305;n sigortalanmas&#305;<\/strong><\/h3>\n<p>Dijital varl&#305;klar&#305;n bilinirli&#287;i, kabul&uuml; ve pop&uuml;lerli&#287;i artt&#305;k&ccedil;a bu yeni varl&#305;klar&#305; ve sahiplerini destekleyen, onlara hizmet eden ekosistem de do&#287;al olarak b&uuml;y&uuml;yor. Bu ekosistem, kabaca kripto para birimi borsalar&#305;n&#305;, depozitolar&#305;, ihra&ccedil;&ccedil;&#305;lar&#305;, c&uuml;zdanlar&#305; ve madencileri i&ccedil;erir diyelim. Geni&#351;leyen bu ekosistem, yenilik&ccedil;i bir risk transferi (sigorta) &ccedil;&ouml;z&uuml;m&uuml; gerektiren risklerde &ouml;nemli bir art&#305;&#351;a yol a&ccedil;m&#305;&#351;t&#305;r.<\/p>\n<p>Dijital varl&#305;klar&#305;n g&uuml;venli&#287;i, <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Dijital para nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">dijital para<\/span> birimine sahip olanlar&#305;n temel endi&#351;elerinden biridir. Kripto para d&uuml;nyas&#305;nda so&#287;uk depolama (<span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: So&#287;uk c&uuml;zdan nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">cold<\/span> storage) ad&#305; verilen bir konsept vard&#305;r. Bu k&#305;saca, sahip olunan kripto paray&#305; internet d&#305;&#351;&#305;nda saklamad&#305;r. &Ouml;zetle, &ldquo;offline&rdquo; c&uuml;zdan demektir. Yani dijital bir c&uuml;zdan&#305;n&#305;z vard&#305;r ve bu c&uuml;zdan&#305;n internetle herhangi bir ba&#287;lant&#305;s&#305; kesinlikle yoktur. &ldquo;Offline&rdquo; oldu&#287;u i&ccedil;in de hack&rsquo;lenemez ve &ccedil;al&#305;namaz.<\/p>\n<p>Dijital varl&#305;klar i&ccedil;in yarat&#305;lan So&#287;uk Depolama Sigortas&#305;, dahili ve harici h&#305;rs&#305;zl&#305;k, dijital anahtarlar&#305;n hasar g&ouml;rmesi veya &ouml;zel anahtarlar&#305;n imhas&#305; nedeniyle dijital varl&#305;klar&#305;n kayb&#305;na kar&#351;&#305; korumay&#305; kaps&#305;yor. Bu piyasalar i&ccedil;in &ccedil;ok yeni bir sigorta poli&ccedil;esi asl&#305;nda. D&uuml;nyada hen&uuml;z geni&#351; bir kullan&#305;m a&#287;&#305;na ula&#351;mam&#305;&#351; olmas&#305;na ra&#287;men pazarda en &ccedil;ok geli&#351;en &uuml;r&uuml;nlerden biri.<\/p>\n<p>Siber Risk Sigortas&#305; ise birinci taraf kay&#305;plar&#305; (i&#351; kesintisi ve ihlal bildirimi maliyetleri dahil), &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; taraf y&uuml;k&uuml;ml&uuml;l&uuml;&#287;&uuml; ve a&#287; g&uuml;venli&#287;i, veri gizlili&#287;i ve sistem hatas&#305; olaylar&#305;yla ili&#351;kili d&uuml;zenleyici sorumluluk i&ccedil;in kapsam sa&#287;layan sigortad&#305;r.<\/p>\n<p>Siber risklerin 2022 y&#305;l&#305;na kadar alt&#305; milyar internet kullan&#305;c&#305;s&#305;n&#305;, tahmini d&uuml;nya n&uuml;fusunun yakla&#351;&#305;k d&ouml;rtte &uuml;&ccedil;&uuml;n&uuml; etkileyece&#287;i tahmin edilmektedir. 2021&rsquo;de siber su&ccedil; zararlar&#305; 6 trilyon dolara ula&#351;abilir ki bu, d&uuml;nyan&#305;n &uuml;&ccedil;&uuml;nc&uuml; en b&uuml;y&uuml;k ekonomisinin gayri safi milli has&#305;las&#305;na e&#351;it olacakt&#305;r.<\/p>\n<h3><strong>Covid-19 ve siber g&uuml;venlik<\/strong><\/h3>\n<p style=\"text-align: right;\"><em>&ldquo;Belki de &lsquo;Covid-19&rsquo;dan sonra&rsquo; yerine &lsquo;Covid-19&rsquo;la birlikte&rsquo; ifadesini kullanmam&#305;z daha do&#287;ru olacakt&#305;r. 2019&rsquo;daki d&uuml;nyaya d&ouml;nmek art&#305;k m&uuml;mk&uuml;n de&#287;il.&rdquo;<br>\n<\/em><strong>Niall Ferguson (Ekonomi Tarih&ccedil;isi)<\/strong><\/p>\n<p>Milyonlarca ki&#351;i b&uuml;t&uuml;n d&uuml;nyada &#351;u anda uzaktan &ccedil;al&#305;&#351;&#305;yor. G&uuml;venlik ve BT ekipleri yeni ve giderek artan taleplere, artan psikolojik strese maruz kal&#305;yor. Piyasadaki k&ouml;t&uuml; akt&ouml;rlerin faaliyetlerinin k&uuml;resel olarak artt&#305;&#287;&#305; bu d&ouml;nemde uygulamaya konmak zorunda kal&#305;nan baz&#305; ge&ccedil;ici &ccedil;&ouml;z&uuml;mler, do&#287;al olarak mevcut siber g&uuml;venlik politikalar&#305;ndaki normal geli&#351;tirme, onay ve da&#287;&#305;t&#305;m s&uuml;re&ccedil;lerini atlad&#305;.<\/p>\n<p>Covid-19 pandemisinin sonucunda sosyal uzakla&#351;ma direktiflerinin, de&#287;i&#351;en i&#351; s&uuml;re&ccedil;lerinin ve yeni ekonomik ger&ccedil;eklerin uygulanmas&#305;nda, &#351;irketler teknoloji altyap&#305;lar&#305;n&#305; ve siber g&uuml;venlik &ouml;nlemlerini g&ouml;zden ge&ccedil;irmeli ve tekrar ele almal&#305;.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&#304;&#351; d&uuml;nyas&#305;n&#305;n &uuml;nl&uuml; s&ouml;z&uuml;d&uuml;r: &ldquo;&Ouml;l&ccedil;&uuml;lebilen ancak y&ouml;netilebilir&rdquo; ama unutmay&#305;n, yaln&#305;zca anlayabildiklerinizi &ouml;l&ccedil;ebilirsiniz.<\/p>\n","protected":false},"author":23,"featured_media":2165,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-2161","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-perspektif"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2161","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/23"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2161"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2161\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2165"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2161"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2161"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2161"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}