{"id":4009,"date":"2021-04-15T21:22:44","date_gmt":"2021-04-15T18:22:44","guid":{"rendered":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/?post_type=glossary&#038;p=4009"},"modified":"2026-01-15T16:31:22","modified_gmt":"2026-01-15T13:31:22","slug":"merkle-tree-nedir","status":"publish","type":"glossary","link":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/sozluk\/merkle-tree-nedir\/","title":{"rendered":"Merkle Tree nedir?"},"content":{"rendered":"<p>Merkle tree, <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Blokzincir (blockchain) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">blokzincir<\/span> verilerini en verimli ve g&uuml;venli &#351;ekilde kodlamak i&ccedil;in olu&#351;turulmu&#351; bir yap&#305;d&#305;r. Her ne kadar &#351;u an blokzincirle &ouml;zde&#351;le&#351;mi&#351; olsa da blokzincirin ke&#351;finden &ccedil;ok daha &ouml;nce yarat&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. 1987 y&#305;l&#305;nda &ldquo;Geleneksel &#350;ifreleme Fonksiyonuna Dayal&#305; Dijital &#304;mza&rdquo; makalesinde bu sistemi &ouml;neren bilgisayar bilimcisi Ralph Merkle taraf&#305;ndan bulunmu&#351; ve ad&#305;n&#305; da ondan alm&#305;&#351;t&#305;r. Merkle, ayn&#305; zamanda kriptografik hashing sistemini de icat eden ki&#351;idir.<\/p>\n<p><strong>Merkle Tree nas&#305;l &ccedil;al&#305;&#351;&#305;r?<\/strong><\/p>\n<p>&Ccedil;ok say&#305;da veriyi b&uuml;nyesinde tutarak, verilerin yap&#305;s&#305;n&#305; ve bilgilerini a&ccedil;&#305;&#287;a &ccedil;&#305;karmadan do&#287;rulu&#287;unu kan&#305;tlayan bir karakter dizisine d&ouml;n&uuml;&#351;t&uuml;r&uuml;r. Bu sayede verilerin tamam&#305;n&#305; g&uuml;venle saklayarak eri&#351;ime a&ccedil;ar.<\/p>\n<p>Blokzincirde merkle tree, e&#351;ler aras&#305; bir a&#287;dan edinilen veri bloklar&#305;n&#305;n orijinal &#351;ekilde al&#305;narak, sahtecili&#287;e maruz kalmas&#305;n&#305; engellemek amac&#305;yla kullan&#305;l&#305;r. Bir verinin nas&#305;l g&uuml;venilir &#351;ekilde saklanaca&#287;&#305; konusunda y&ouml;nlendirme ve hash &#351;ifreleme yapar. Bu y&uuml;zden hash a&#287;ac&#305; olarak da tabir edilir.<\/p>\n<p>A&#287;ac&#305;n en tepesinde ana hash yer al&#305;r. <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Peer to peer nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">P2P<\/span> format&#305;nda bir dosyan&#305;n g&uuml;venilir bir kaynaktan al&#305;nmas&#305; i&ccedil;in en verimli hash devreye girer ve g&uuml;venli kayna&#287;&#305; &ouml;nerir. Bunu bir karakter dizilimiyle yaparak g&uuml;venlik d&uuml;zeyini y&uuml;ksek tutar. Herhangi bir sorun ya da tutars&#305;zl&#305;k oldu&#287;u takdirde de hash, do&#287;ru veriyi sunmak ad&#305;na talep g&ouml;ndermeye devam eder ve t&uuml;m bu i&#351;lemleri y&uuml;ksek bir h&#305;zda ger&ccedil;ekle&#351;tirir. Asl&#305;nda t&uuml;m blokzinciri indirmeden, zincir i&ccedil;inde gerekli olan i&#351;lemin ger&ccedil;ekle&#351;mesi i&ccedil;in zemin haz&#305;rlar.<\/p>\n<p><strong>Merkle Tree avantajlar&#305;<\/strong><\/p>\n<p>Merkle tree sistemi, kullan&#305;ld&#305;&#287;&#305; alanda h&#305;z, verim ve g&uuml;venlik a&ccedil;&#305;s&#305;ndan y&uuml;ksek avantaj sa&#287;lar. S&ouml;z konusu olan veriler, bu a&#287;ac&#305;n k&ouml;k&uuml; ile e&#351;le&#351;ti&#287;inde gizlili&#287;i korunarak olduk&ccedil;a h&#305;zl&#305; bir &#351;ekilde teyit edilebilir. Blokzincirin merkeziyetsiz olma &ouml;zelli&#287;i sayesinde de bu verilerin de&#287;i&#351;tirilmesi ya da &uuml;zerinde oynanmas&#305; imkans&#305;z hale gelir. Bu y&uuml;zden blokzincir a&#287;&#305;nda &ouml;nemli bir g&ouml;revi &uuml;stlenir.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Merkle tree, blokzincir verilerini en verimli ve g&uuml;venli &#351;ekilde kodlamak i&ccedil;in olu&#351;turulmu&#351; bir yap&#305;d&#305;r.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":24407,"menu_order":0,"template":"","meta":{"footnotes":""},"glossary-categories":[],"glossary-tags":[],"glossary-languages":[],"class_list":["post-4009","glossary","type-glossary","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"post_title":"Merkle Tree nedir?","post_content":"Merkle tree, blokzincir verilerini en verimli ve g\u00fcvenli \u015fekilde kodlamak i\u00e7in olu\u015fturulmu\u015f bir yap\u0131d\u0131r. Her ne kadar \u015fu an blokzincirle \u00f6zde\u015fle\u015fmi\u015f olsa da blokzincirin ke\u015ffinden \u00e7ok daha \u00f6nce yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. 1987 y\u0131l\u0131nda \u201cGeleneksel \u015eifreleme Fonksiyonuna Dayal\u0131 Dijital \u0130mza\u201d makalesinde bu sistemi \u00f6neren bilgisayar bilimcisi Ralph Merkle taraf\u0131ndan bulunmu\u015f ve ad\u0131n\u0131 da ondan alm\u0131\u015ft\u0131r. Merkle, ayn\u0131 zamanda kriptografik hashing sistemini de icat eden ki\u015fidir.\r\n\r\n<strong>Merkle Tree nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015f\u0131r?<\/strong>\r\n\r\n\u00c7ok say\u0131da veriyi b\u00fcnyesinde tutarak, verilerin yap\u0131s\u0131n\u0131 ve bilgilerini a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmadan do\u011frulu\u011funu kan\u0131tlayan bir karakter dizisine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr. Bu sayede verilerin tamam\u0131n\u0131 g\u00fcvenle saklayarak eri\u015fime a\u00e7ar.\r\n\r\nBlokzincirde merkle tree, e\u015fler aras\u0131 bir a\u011fdan edinilen veri bloklar\u0131n\u0131n orijinal \u015fekilde al\u0131narak, sahtecili\u011fe maruz kalmas\u0131n\u0131 engellemek amac\u0131yla kullan\u0131l\u0131r. Bir verinin nas\u0131l g\u00fcvenilir \u015fekilde saklanaca\u011f\u0131 konusunda y\u00f6nlendirme ve hash \u015fifreleme yapar. Bu y\u00fczden hash a\u011fac\u0131 olarak da tabir edilir.\r\n\r\nA\u011fac\u0131n en tepesinde ana hash yer al\u0131r. P2P format\u0131nda bir dosyan\u0131n g\u00fcvenilir bir kaynaktan al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in en verimli hash devreye girer ve g\u00fcvenli kayna\u011f\u0131 \u00f6nerir. Bunu bir karakter dizilimiyle yaparak g\u00fcvenlik d\u00fczeyini y\u00fcksek tutar. Herhangi bir sorun ya da tutars\u0131zl\u0131k oldu\u011fu takdirde de hash, do\u011fru veriyi sunmak ad\u0131na talep g\u00f6ndermeye devam eder ve t\u00fcm bu i\u015flemleri y\u00fcksek bir h\u0131zda ger\u00e7ekle\u015ftirir. Asl\u0131nda t\u00fcm blokzinciri indirmeden, zincir i\u00e7inde gerekli olan i\u015flemin ger\u00e7ekle\u015fmesi i\u00e7in zemin haz\u0131rlar.\r\n\r\n<strong>Merkle Tree avantajlar\u0131<\/strong>\r\n\r\nMerkle tree sistemi, kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 alanda h\u0131z, verim ve g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan y\u00fcksek avantaj sa\u011flar. S\u00f6z konusu olan veriler, bu a\u011fac\u0131n k\u00f6k\u00fc ile e\u015fle\u015fti\u011finde gizlili\u011fi korunarak olduk\u00e7a h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde teyit edilebilir. Blokzincirin merkeziyetsiz olma \u00f6zelli\u011fi sayesinde de bu verilerin de\u011fi\u015ftirilmesi ya da \u00fczerinde oynanmas\u0131 imkans\u0131z hale gelir. Bu y\u00fczden blokzincir a\u011f\u0131nda \u00f6nemli bir g\u00f6revi \u00fcstlenir.","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/4009","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/glossary"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/4009\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":24409,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/4009\/revisions\/24409"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24407"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4009"}],"wp:term":[{"taxonomy":"glossary-categories","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-categories?post=4009"},{"taxonomy":"glossary-tags","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-tags?post=4009"},{"taxonomy":"glossary-languages","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-languages?post=4009"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}