{"id":27096,"date":"2026-10-26T16:14:23","date_gmt":"2026-10-26T13:14:23","guid":{"rendered":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/?post_type=glossary&p=27096"},"modified":"2026-10-26T16:14:23","modified_gmt":"2026-10-26T13:14:23","slug":"spot-piyasa-nedir","status":"publish","type":"glossary","link":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/sozluk\/spot-piyasa-nedir\/","title":{"rendered":"Spot piyasa nedir? Spot i\u015flem nas\u0131l yap\u0131l\u0131r?"},"content":{"rendered":"

Spot piyasa, bir varlığın güncel piyasa fiyatı üzerinden alınıp satıldığı ve mülkiyetin alıcıya geçtiği piyasadır. Hisse senedi, döviz, altın ve kripto para<\/span> spot piyasada işlem<\/span> görür. Standart spot işlemde kaldıraç ve zorunlu pozisyon kapatma (likidasyon) bulunmaz. <\/span><\/p>\n

Spot piyasa, finansın en eski ve en yalın işlem biçimlerinden biridir. Bir varlık o anki piyasa fiyatı üzerinden alınır ya da satılır. Mülkiyet de alıcıya geçer. Döviz bürosunda dolar almak ile kripto para borsasında Bitcoin<\/span> (BTC) satın almak aynı mantığa dayanır.<\/span><\/p>\n

Spot işlem ne demek, spot piyasadan farkı nedir?<\/strong><\/h2>\n

Spot piyasa, varlıkların güncel fiyattan alınıp satıldığı pazardır. Spot işlem ise bu pazarda yapılan tekil alım ya da satımdır. Mülkiyet alıcıya geçer ve fiyat anlık arz ve talebe göre oluşur. Piyasada bu yapı nakit piyasa olarak da adlandırılır.<\/span><\/p>\n

Spot fiyat, varlığın o anda alınıp satılabildiği güncel fiyattır. Spot piyasa ise bu fiyatın oluştuğu ortamdır. İki kavram birbirine yakın olsa da aynı şey değildir.<\/span><\/p>\n

Spot işlemler her zaman anlık piyasa fiyatından gerçekleşmez. Piyasa emri güncel en iyi fiyattan çalışır. Limit emir ise belirlenen fiyata ulaşıldığında gerçekleşir. İkisi de spot işlemdir çünkü varlığın kendisi el değiştirir.<\/span><\/p>\n

Türkiye’deki yatırım sözlüklerinde spot piyasa, fiyatın işlem gününde belirlendiği ve takasın en geç iki iş günü içinde yapıldığı piyasa olarak tanımlanıyor. Bu tanım özellikle hisse senedi ve döviz gibi geleneksel piyasalar için geçerlidir.<\/span><\/p>\n

Finansal piyasalarda spot piyasa örnekleri<\/strong><\/h2>\n

Spot piyasa tek bir borsayı ya da ürünü anlatmaz. Pek çok varlık sınıfında spot işlem yapılır. Borsa<\/span> İstanbul pay piyasasında hisse senedi alım satımı, bankadan ya da döviz bürosundan dolar veya euro almak ve kuyumcudan gram altın satın almak spot işlemdir. Kripto para borsasında BTC-TL çiftinde Bitcoin almak da aynı kapsama girer.<\/span><\/p>\n

Hisse senedinde takas süresi önemli bir ayrıntıdır. Borsa İstanbul’un duyurusuna göre pay piyasasında işlemler, işlem gününü takip eden ikinci iş günü (T+2) takas edilir. ABD ise 28 Mayıs 2024’te bir iş günü olan T+1 sistemine geçmiştir. <\/span><\/p>\n

Borsa İstanbul da Ağustos 2025 tarihli duyurusunda T+1 geçiş çalışmalarının 31 Aralık 2026’ya kadar tamamlanmasını istemiştir.<\/span><\/p>\n

Kripto para borsalarında bu bekleme çoğunlukla yoktur. Alınan varlık işlem tamamlandığında hesap bakiyesinde görünür.<\/span><\/p>\n

Kripto para piyasasında spot işlem nasıl çalışır?<\/strong><\/h2>\n

Kripto para borsasında alıcı ve satıcıların emirleri emir defterinde (order book) eşleşir. İşlem çifti hangi varlığın hangisiyle alınıp satıldığını belirler. Emir gerçekleştiğinde satın alınan kripto varlık kullanıcının hesap bakiyesine yansır. Fiyat, bekleyen alış ve satış emirlerinin dengesiyle oluşur.<\/span><\/p>\n

Spot işlemde sık geçen birkaç temel kavram vardır. İşlem çifti, BTC-TL örneğinde olduğu gibi bir varlığın başka bir varlık karşısındaki fiyatını gösterir. Piyasa emri karşı taraftaki en iyi fiyatlı emirlerle hemen eşleşirken limit emir belirlenen fiyata ya da daha iyi bir fiyata ulaşıldığında gerçekleşir.<\/span><\/p>\n

Spread, en iyi alış ve satış fiyatları arasındaki farktır. Likidite<\/span> ise bir varlığın fiyatı fazla etkilemeden alınıp satılabilme kolaylığını ifade eder.<\/span><\/p>\n

Merkezi kripto para borsalarında eşleşme genellikle borsanın kendi kayıt sisteminde yapılır. Bu nedenle her spot işlem doğrudan blokzincire yazılmaz. Merkeziyetsiz borsalarda (DEX) ise işlemler akıllı sözleşmeler üzerinden gerçekleşir.<\/span><\/p>\n

Spot piyasada düzenli alım (DCA) ve uzun vadeli elde tutma (HODL<\/span>)<\/strong><\/h2>\n

Spot piyasada sık anılan iki yöntem vardır. Düzenli alım, fiyata bakmaksızın belirli aralıklarla sabit tutarda alım yapılmasıdır. İngilizce adıyla dolar maliyet ortalaması (<\/span>DCA<\/span><\/a>) olarak bilinir. Uzun vadeli elde tutma ise alınan varlığın uzun süre satılmadan saklanması anlamına gelir ve <\/span>HODL<\/span><\/a> kısaltmasıyla anılır.<\/span><\/p>\n

Düzenli alımda amaç, tek bir fiyat seviyesine bağımlılığı azaltmaktır. Örneğin her ay ₺1.000 değerinde aynı varlığı almak bu yönteme örnektir. İki yöntem de getiri garantisi sunmaz ve spot işlemin risklerinden bağımsız değildir.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Spot piyasa, bir varlığın güncel piyasa fiyatı üzerinden alınıp satıldığı ve mülkiyetin alıcıya geçtiği piyasadır. Hisse senedi, döviz, altın ve kripto para spot piyasada işlem görür. Standart spot işlemde kaldıraç ve zorunlu pozisyon kapatma (likidasyon) bulunmaz.  Spot piyasa, finansın en eski ve en yalın işlem biçimlerinden biridir. Bir varlık o anki piyasa fiyatı üzerinden alınır […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":27098,"menu_order":0,"template":"","meta":{"footnotes":""},"glossary-categories":[],"glossary-tags":[],"glossary-languages":[],"class_list":["post-27096","glossary","type-glossary","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"post_title":"Spot piyasa nedir? Spot i\u015flem nas\u0131l yap\u0131l\u0131r?","post_content":"Spot piyasa, bir varl\u0131\u011f\u0131n g\u00fcncel piyasa fiyat\u0131 \u00fczerinden al\u0131n\u0131p sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve m\u00fclkiyetin al\u0131c\u0131ya ge\u00e7ti\u011fi piyasad\u0131r. Hisse senedi, d\u00f6viz, alt\u0131n ve kripto para spot piyasada i\u015flem g\u00f6r\u00fcr. Standart spot i\u015flemde kald\u0131ra\u00e7 ve zorunlu pozisyon kapatma (likidasyon) bulunmaz.\u00a0<\/span>\r\n\r\nSpot piyasa, finans\u0131n en eski ve en yal\u0131n i\u015flem bi\u00e7imlerinden biridir. Bir varl\u0131k o anki piyasa fiyat\u0131 \u00fczerinden al\u0131n\u0131r ya da sat\u0131l\u0131r. M\u00fclkiyet de al\u0131c\u0131ya ge\u00e7er. D\u00f6viz b\u00fcrosunda dolar almak ile kripto para borsas\u0131nda Bitcoin (BTC) sat\u0131n almak ayn\u0131 mant\u0131\u011fa dayan\u0131r.<\/span>\r\n

Spot i\u015flem ne demek, spot piyasadan fark\u0131 nedir?<\/strong><\/h2>\r\nSpot piyasa, varl\u0131klar\u0131n g\u00fcncel fiyattan al\u0131n\u0131p sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 pazard\u0131r. Spot i\u015flem ise bu pazarda yap\u0131lan tekil al\u0131m ya da sat\u0131md\u0131r. M\u00fclkiyet al\u0131c\u0131ya ge\u00e7er ve fiyat anl\u0131k arz ve talebe g\u00f6re olu\u015fur. Piyasada bu yap\u0131 nakit piyasa olarak da adland\u0131r\u0131l\u0131r.<\/span>\r\n\r\nSpot fiyat, varl\u0131\u011f\u0131n o anda al\u0131n\u0131p sat\u0131labildi\u011fi g\u00fcncel fiyatt\u0131r. Spot piyasa ise bu fiyat\u0131n olu\u015ftu\u011fu ortamd\u0131r. \u0130ki kavram birbirine yak\u0131n olsa da ayn\u0131 \u015fey de\u011fildir.<\/span>\r\n\r\nSpot i\u015flemler her zaman anl\u0131k piyasa fiyat\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015fmez. Piyasa emri g\u00fcncel en iyi fiyattan \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Limit emir ise belirlenen fiyata ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fir. \u0130kisi de spot i\u015flemdir \u00e7\u00fcnk\u00fc varl\u0131\u011f\u0131n kendisi el de\u011fi\u015ftirir.<\/span>\r\n\r\nT\u00fcrkiye'deki yat\u0131r\u0131m s\u00f6zl\u00fcklerinde spot piyasa, fiyat\u0131n i\u015flem g\u00fcn\u00fcnde belirlendi\u011fi ve takas\u0131n en ge\u00e7 iki i\u015f g\u00fcn\u00fc i\u00e7inde yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 piyasa olarak tan\u0131mlan\u0131yor. Bu tan\u0131m \u00f6zellikle hisse senedi ve d\u00f6viz gibi geleneksel piyasalar i\u00e7in ge\u00e7erlidir.<\/span>\r\n

Finansal piyasalarda spot piyasa \u00f6rnekleri<\/strong><\/h2>\r\nSpot piyasa tek bir borsay\u0131 ya da \u00fcr\u00fcn\u00fc anlatmaz. Pek \u00e7ok varl\u0131k s\u0131n\u0131f\u0131nda spot i\u015flem yap\u0131l\u0131r. Borsa \u0130stanbul pay piyasas\u0131nda hisse senedi al\u0131m sat\u0131m\u0131, bankadan ya da d\u00f6viz b\u00fcrosundan dolar veya euro almak ve kuyumcudan gram alt\u0131n sat\u0131n almak spot i\u015flemdir. Kripto para borsas\u0131nda BTC-TL \u00e7iftinde Bitcoin almak da ayn\u0131 kapsama girer.<\/span>\r\n\r\nHisse senedinde takas s\u00fcresi \u00f6nemli bir ayr\u0131nt\u0131d\u0131r. Borsa \u0130stanbul'un duyurusuna g\u00f6re pay piyasas\u0131nda i\u015flemler, i\u015flem g\u00fcn\u00fcn\u00fc takip eden ikinci i\u015f g\u00fcn\u00fc (T+2) takas edilir. ABD ise 28 May\u0131s 2024'te bir i\u015f g\u00fcn\u00fc olan T+1 sistemine ge\u00e7mi\u015ftir.\u00a0<\/span>\r\n\r\nBorsa \u0130stanbul da A\u011fustos 2025 tarihli duyurusunda T+1 ge\u00e7i\u015f \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n 31 Aral\u0131k 2026'ya kadar tamamlanmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir.<\/span>\r\n\r\nKripto para borsalar\u0131nda bu bekleme \u00e7o\u011funlukla yoktur. Al\u0131nan varl\u0131k i\u015flem tamamland\u0131\u011f\u0131nda hesap bakiyesinde g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/span>\r\n

Kripto para piyasas\u0131nda spot i\u015flem nas\u0131l \u00e7al\u0131\u015f\u0131r?<\/strong><\/h2>\r\nKripto para borsas\u0131nda al\u0131c\u0131 ve sat\u0131c\u0131lar\u0131n emirleri emir defterinde (order book) e\u015fle\u015fir. \u0130\u015flem \u00e7ifti hangi varl\u0131\u011f\u0131n hangisiyle al\u0131n\u0131p sat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirler. Emir ger\u00e7ekle\u015fti\u011finde sat\u0131n al\u0131nan kripto varl\u0131k kullan\u0131c\u0131n\u0131n hesap bakiyesine yans\u0131r. Fiyat, bekleyen al\u0131\u015f ve sat\u0131\u015f emirlerinin dengesiyle olu\u015fur.<\/span>\r\n\r\nSpot i\u015flemde s\u0131k ge\u00e7en birka\u00e7 temel kavram vard\u0131r. \u0130\u015flem \u00e7ifti, BTC-TL \u00f6rne\u011finde oldu\u011fu gibi bir varl\u0131\u011f\u0131n ba\u015fka bir varl\u0131k kar\u015f\u0131s\u0131ndaki fiyat\u0131n\u0131 g\u00f6sterir. Piyasa emri kar\u015f\u0131 taraftaki en iyi fiyatl\u0131 emirlerle hemen e\u015fle\u015firken limit emir belirlenen fiyata ya da daha iyi bir fiyata ula\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fir.<\/span>\r\n\r\nSpread, en iyi al\u0131\u015f ve sat\u0131\u015f fiyatlar\u0131 aras\u0131ndaki farkt\u0131r. Likidite ise bir varl\u0131\u011f\u0131n fiyat\u0131 fazla etkilemeden al\u0131n\u0131p sat\u0131labilme kolayl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eder.<\/span>\r\n\r\nMerkezi kripto para borsalar\u0131nda e\u015fle\u015fme genellikle borsan\u0131n kendi kay\u0131t sisteminde yap\u0131l\u0131r. Bu nedenle her spot i\u015flem do\u011frudan blokzincire yaz\u0131lmaz. Merkeziyetsiz borsalarda (DEX) ise i\u015flemler ak\u0131ll\u0131 s\u00f6zle\u015fmeler \u00fczerinden ger\u00e7ekle\u015fir.<\/span>\r\n

Spot piyasada d\u00fczenli al\u0131m (DCA) ve uzun vadeli elde tutma (HODL)<\/strong><\/h2>\r\nSpot piyasada s\u0131k an\u0131lan iki y\u00f6ntem vard\u0131r. D\u00fczenli al\u0131m, fiyata bakmaks\u0131z\u0131n belirli aral\u0131klarla sabit tutarda al\u0131m yap\u0131lmas\u0131d\u0131r. \u0130ngilizce ad\u0131yla dolar maliyet ortalamas\u0131 (<\/span>DCA<\/span><\/a>) olarak bilinir. Uzun vadeli elde tutma ise al\u0131nan varl\u0131\u011f\u0131n uzun s\u00fcre sat\u0131lmadan saklanmas\u0131 anlam\u0131na gelir ve <\/span>HODL<\/span><\/a> k\u0131saltmas\u0131yla an\u0131l\u0131r.<\/span>\r\n\r\nD\u00fczenli al\u0131mda ama\u00e7, tek bir fiyat seviyesine ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 azaltmakt\u0131r. \u00d6rne\u011fin her ay \u20ba1.000 de\u011ferinde ayn\u0131 varl\u0131\u011f\u0131 almak bu y\u00f6nteme \u00f6rnektir. \u0130ki y\u00f6ntem de getiri garantisi sunmaz ve spot i\u015flemin risklerinden ba\u011f\u0131ms\u0131z de\u011fildir.<\/span>","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/27096","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/glossary"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/27096\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27100,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/27096\/revisions\/27100"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/27098"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=27096"}],"wp:term":[{"taxonomy":"glossary-categories","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-categories?post=27096"},{"taxonomy":"glossary-tags","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-tags?post=27096"},{"taxonomy":"glossary-languages","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-languages?post=27096"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}