{"id":26920,"date":"2026-10-14T10:00:35","date_gmt":"2026-10-14T07:00:35","guid":{"rendered":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/?post_type=glossary&p=26920"},"modified":"2026-10-14T10:00:35","modified_gmt":"2026-10-14T07:00:35","slug":"sharding-nedir","status":"publish","type":"glossary","link":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/sozluk\/sharding-nedir\/","title":{"rendered":"Sharding nedir?"},"content":{"rendered":"

Sharding, bir blokzincirin işlem<\/span> ve veri yükünü shard adı verilen daha küçük parçalara bölen ölçekleme yöntemidir. Her parçayı farklı node (düğüm) grupları paralel işler. Böylece ağın toplam kapasitesi artabilir. Aynı zamanda shard’lar arası iletişim ve güvenlik gibi zorluklar ortaya çıkabilir. <\/span><\/p>\n

Kavramın kökeni blokzincirlerden daha eskidir. Normalde veritabanı yönetiminde büyük veri kümelerini parçalara ayırmak yaygın bir tekniktir. Blokzincirler ise aynı fikri ölçeklenebilirlik sorununa uyarlamıştır. Her node’un tüm işlemi doğrulaması güvenliği artırır ama ağ büyüdükçe kapasite sınırlanır. <\/span><\/p>\n

Sharding hangi sorunu çözer?<\/strong><\/h2>\n

Klasik blokzincirlerde her node ağdaki tüm işlemleri doğrular. Bu yaklaşım güvenliği artırır ama işlem kapasitesini sınırlar. Sharding yükü parçalara bölerek her node’un yalnızca kendi payına düşen işlemlerle ilgilenmesini sağlar. Böylece kapasite ağ büyüdükçe artabilir.<\/span><\/p>\n

Yine de sharding performansı sınırsız artırmaz. Kazanç ağ tasarımına, doğrulayıcı<\/span> sayısına ve shard’lar arası iletişim mekanizmasına bağlıdır.<\/span><\/p>\n

Blokzincirde sharding nasıl çalışır?<\/strong><\/h2>\n

Sharding’de ağ birden fazla shard’a ayrılır ve işlemler kurallara göre bu shard’lara yönlendirilir. Her shard kendi doğrulayıcı grubuyla çalışır. Doğrulayıcılar genellikle rastgele atanır. Bir koordinasyon katmanı da shard’ların sonuçlarının uyumlu kalmasını sağlar.<\/span><\/p>\n

Doğrulayıcıların shard’lara rastgele atanması güvenlik için önemlidir. Saldırganlar belirli bir shard’ın çoğunluğunu ele geçirmeye çalışabilir. Bu saldırıya shard takeover denir. <\/span><\/p>\n

Shard’lar arası iletişim nasıl işler?<\/strong><\/h3>\n

Shard’lar birbirinden tamamen kopuk çalışırsa bir shard’daki kullanıcı başka bir shard’daki uygulamayla etkileşime giremez. Bu nedenle cross-shard iletişim, yani shard’lar arası iletişim gerekir. Bir shard, işlemi başlatır ve doğrulanabilir bir mesaj oluşturur. Hedef shard bu mesajı kontrol eder ve işlemi kendi tarafında tamamlar.<\/span><\/p>\n

Sharding türleri<\/strong><\/h2>\n

Akademik kaynaklar sharding’i genellikle üç ana türe ayırır. Bu türler ağ, işlem ve durum sharding’i olarak sıralanır. <\/span><\/p>\n