{"id":19167,"date":"2025-05-15T14:50:21","date_gmt":"2025-05-15T11:50:21","guid":{"rendered":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/?post_type=glossary&p=19167"},"modified":"2026-01-15T13:24:18","modified_gmt":"2026-01-15T10:24:18","slug":"grass-nedir","status":"publish","type":"glossary","link":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/sozluk\/grass-nedir\/","title":{"rendered":"Grass (GRASS) nedir?"},"content":{"rendered":"

Grass kullanıcıların kullanılmayan internet bant genişliklerini ve depolama alanlarını bir araya getirerek büyük ölçekli, temiz veri setleri oluşturur ve bu sayede yapay zeka (AI<\/span>) algoritmalarının eğitimine katkı sağlar. Protokolün ekosistem token<\/span>’ı ise GRASS’dır.<\/span><\/p>\n

Grass ne zaman ve kim tarafından kuruldu?<\/strong><\/h2>\n

Grass, 2023 yılında Andrej Radonjic tarafından Wynd Labs’in altında kurulmuştur. GRASS ise 2024 yılında piyasaya sürülmüştür.<\/span><\/p>\n

Grass projesi ve amacı<\/strong><\/h2>\n

Solana<\/span> üzerinde çalışan ağ, kullanıcılarına hem pasif gelir elde etme hem de merkeziyetsiz bir veri altyapısına katkıda bulunma fırsatı sunar. Grass, kullanıcıların kullanılmayan internet bant genişliklerini paylaşması sayesinde kamuya açık web verilerini toplamalarını sağlar ve bu verileri AI modellerinin eğitimi ve büyük veri analizleri için kullanır.<\/span><\/p>\n

Grass nasıl çalışır?<\/strong><\/h2>\n

Grass, Solana ağında inşa edilmiştir ve Katman-2 Veri Rollup mimarisi aracılığıyla çalışır. Sistem kullanıcıların cihazlarını node (düğüm) olarak ağa bağlamasıyla işler. Kullanıcılar Grass App üzerinden internete bağlı cihazlarının kullanılmayan bant genişliğini paylaşır. Bu veriler ise Sovereign Data Rollup adı verilen özel bir mimaride toplanıp işlenir. Validator<\/span>’lar ağın güvenliğini sağlarken, router ve node’lar veri akışını yönlendirir. ZK (zero-knowledge) işlemciler, verilerin gizliliğini koruyarak işlenmesini mümkün kılar.<\/span><\/p>\n

Grass’ın token ekonomisinde stake mekanizması bulunur. Kullanıcılar ellerindeki token’ları stake ederek ağa güvenlik ve doğrulama desteği sağlar, karşılığında ödüller kazanır. Grass token, Ethereum<\/span> uyumlu bir ağda ERC-20<\/span> standardı ile geliştirilmiştir.<\/span><\/p>\n

GRASS kullanım alanları<\/strong><\/h2>\n

GRASS token ekosistemde hem teşvik hem de ağ yönetişimi için kullanılır. Aynı zamanda kullanıcıların veri paylaşımı ve stake üzerinden gelir elde etmesini de mümkün kılar.<\/span><\/p>\n