{"id":11146,"date":"2023-02-17T17:39:31","date_gmt":"2023-02-17T14:39:31","guid":{"rendered":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/?post_type=glossary&#038;p=11146"},"modified":"2026-04-27T17:13:07","modified_gmt":"2026-04-27T14:13:07","slug":"bitcoin-hakimiyeti-bitcoin-dominance-nedir","status":"publish","type":"glossary","link":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/sozluk\/bitcoin-hakimiyeti-bitcoin-dominance-nedir\/","title":{"rendered":"Bitcoin hakimiyeti (Bitcoin dominance) nedir?"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"font-weight: 400;\"><span class=\" cmtt_Kripto Para\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Bitcoin (BTC) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Bitcoin<\/span> dominance, Bitcoin&rsquo;in toplam <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Kripto para nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">kripto para<\/span> piyasas&#305;ndaki de&#287;er pay&#305;n&#305; y&uuml;zde olarak ifade eder. Bu oran y&uuml;kseldi&#287;inde sermaye Bitcoin&rsquo;e akarken <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Altcoin nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">altcoin<\/span>&rsquo;ler bask&#305;lan&#305;r; d&uuml;&#351;t&uuml;&#287;&uuml;nde ise altcoin sezonunun i&#351;aretleri g&uuml;&ccedil;lenir. Tek ba&#351;&#305;na yeterli bir g&ouml;sterge olmasa da piyasa y&ouml;n&uuml;n&uuml; okumak i&ccedil;in kritik bir ara&ccedil;t&#305;r.<\/span><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Piyasa de&#287;erine g&ouml;re, d&uuml;nyan&#305;n ilk ve en b&uuml;y&uuml;k kripto para birimi olan Bitcoin, dijital paran&#305;n &ouml;nc&uuml;s&uuml;d&uuml;r. 2009&rsquo;da piyasaya &ccedil;&#305;kt&#305;&#287;&#305; g&uuml;nden bu yana kripto para piyasas&#305;nda dominant bir oyuncu olan Bitcoin&rsquo;in pazar pay&#305; &ldquo;Bitcoin hakimiyeti&rdquo; olarak ifade edilir.<\/p>\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyeti neden &ouml;nemlidir?<\/strong><\/h2>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin hakimiyeti, Bitcoin&rsquo;in kripto para birimi piyasas&#305;ndaki de&#287;erini &ouml;l&ccedil;en, di&#287;er kripto paralara k&#305;yasla Bitcoin&rsquo;in piyasa g&uuml;c&uuml;n&uuml;n kabaca bir de&#287;erlendirmesini sa&#287;layan bir metriktir. Y&uuml;zde olarak ifade edilir; Bitcoin hakimiyet y&uuml;zdesi ne kadar y&uuml;ksekse, Bitcoin kripto para piyasas&#305;nda o kadar bask&#305;nd&#305;r.<\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bu metri&#287;i &ouml;nemli k&#305;lan birka&ccedil; temel neden vard&#305;r. Piyasadaki sermayenin nereye y&ouml;neldi&#287;ini anlamaya yard&#305;mc&#305; olur. Ayr&#305;ca yat&#305;r&#305;mc&#305;lar&#305;n genel risk i&#351;tah&#305;n&#305; ve piyasa d&ouml;ng&uuml;s&uuml;n&uuml;n hangi a&#351;amas&#305;nda olundu&#287;unu g&ouml;sterir.&nbsp;<\/span><\/p>\n<h2><strong>Bitcoin dominance nas&#305;l hesaplan&#305;r?<\/strong><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Hesaplama form&uuml;l&uuml; olduk&ccedil;a basittir: Bitcoin hakimiyeti = (Bitcoin piyasa de&#287;eri \/ Toplam kripto piyasa de&#287;eri) &times; 100.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Burada piyasa de&#287;eri, bir kripto paran&#305;n dola&#351;&#305;mdaki arz&#305;n&#305;n g&uuml;ncel fiyatla &ccedil;arp&#305;lmas&#305;yla elde edilir. &Ouml;rne&#287;in <a href=\"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/sozluk\/bitcoin-btc-nedir\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Bitcoin&rsquo;in<\/a> piyasa de&#287;eri 1,2 trilyon dolar, toplam kripto piyasa de&#287;eri 2,4 trilyon dolarsa Bitcoin dominance %50 olur. Bu veri canl&#305; olarak Paribu&rsquo;nun Kripto Trend Analizi alt&#305;nda yer alan BTC dominance metri&#287;inden takip edilebilir.&nbsp;<\/span><\/p>\n<h2><strong>Ge&ccedil;mi&#351; Bitcoin dominance verileri<\/strong><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin 2009&rsquo;da piyasaya &ccedil;&#305;kt&#305;&#287;&#305;nda piyasada ba&#351;ka bir kripto para yoktu. Dolay&#305;s&#305;yla piyasa hakimiyeti %100&rsquo;d&uuml;. 2015&rsquo;te <span class=\" cmtt_Kripto Para\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Ethereum (ETH) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Ethereum<\/span> a&#287;&#305; devreye girse de dominance %90 civar&#305;nda kald&#305;. Ger&ccedil;ek de&#287;i&#351;im ise 2017&rsquo;de ya&#351;and&#305;.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">2017&rsquo;deki ICO (&#304;lk coin arz&#305;) patlamas&#305;yla birlikte binlerce yeni proje piyasaya girdi. Bu d&ouml;nemde Bitcoin dominance %85 seviyesinden Ocak 2018&rsquo;de yakla&#351;&#305;k %37 gibi tarihi bir dip seviyesine geriledi.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">2018 ay&#305; piyasas&#305;nda pek &ccedil;ok ICO projesi &ccedil;&ouml;kt&uuml; ve yat&#305;r&#305;mc&#305;lar yeniden Bitcoin&rsquo;e y&ouml;neldi. Dominance %50&rsquo;nin &uuml;zerine &ccedil;&#305;kt&#305;. 2020-2021 bo&#287;a d&ouml;neminde ise DeFi ve <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: NFT (Non-Fungible Token) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">NFT<\/span> projelerinin y&uuml;kseli&#351;iyle dominance yeniden %39 seviyelerine geriledi. Nisan 2021&rsquo;de altcoin sezonu endeksi tarihsel zirveye ula&#351;t&#305;.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">2024&rsquo;te ABD&rsquo;de spot Bitcoin ETF&rsquo;lerinin onaylanmas&#305;yla kurumsal sermaye Bitcoin&rsquo;e akmaya ba&#351;lad&#305;. Bu s&uuml;re&ccedil; dominance&rsquo;&#305;n yeniden %60 band&#305;na y&uuml;kselmesine zemin haz&#305;rlad&#305;.&nbsp;<\/span><\/p>\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyetini etkileyen fakt&ouml;rler nelerdir?<\/strong><\/h2>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin hakimiyetini etkileyebilecek fakt&ouml;rlerden baz&#305;lar&#305; a&#351;a&#287;&#305;daki gibidir:<\/p>\n<ul style=\"font-weight: 400;\">\n<li><strong>Piyasa de&#287;eri:<\/strong> Bitcoin&rsquo;in piyasa de&#287;erinin di&#287;er kripto para birimlerinden &ccedil;ok daha y&uuml;ksek olmas&#305;, onu piyasadaki en b&uuml;y&uuml;k oyuncu konumuna getirir.<\/li>\n<li><strong>Benimsenme ve kullan&#305;m:<\/strong> Bitcoin, bireyler ve kurumlar taraf&#305;ndan yayg&#305;n bir &#351;ekilde benimsenen bir <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Dijital para nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">dijital para<\/span> birimidir. Bu durum, piyasadaki hakimiyetine de katk&#305;da bulunur.<\/li>\n<li><strong>A&#287; etkileri:<\/strong> Bitcoin ne kadar &ccedil;ok ki&#351;i taraf&#305;ndan kullan&#305;l&#305;rsa, o kadar de&#287;erli h&acirc;le gelir ve piyasadaki hakimiyetini peki&#351;tirir.<\/li>\n<li><strong>Teknik &uuml;st&uuml;nl&uuml;k:<\/strong> Bitcoin, di&#287;er kripto para birimleri taraf&#305;ndan taklit edilemeyen, k&ouml;kl&uuml; ve g&uuml;venli bir teknolojik altyap&#305;ya sahiptir.<\/li>\n<\/ul>\n<h2><strong>Bitcoin hakimiyeti ve altcoin sezonu ili&#351;kisi<\/strong><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Altcoin sezonu (altseason), altcoinlerin 90 g&uuml;nl&uuml;k s&uuml;re i&ccedil;inde Bitcoin&rsquo;e k&#305;yasla daha iyi performans g&ouml;sterdi&#287;i d&ouml;nemdir. Bu durum genellikle Bitcoin hakimiyetinin belirli seviyelerin alt&#305;na gerilemesiyle birlikte g&ouml;r&uuml;l&uuml;r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Altcoin sezonu endeksinin metodolojisine g&ouml;re, ilk 50 coin&rsquo;in %75&rsquo;i son 90 g&uuml;nde Bitcoin&rsquo;den iyi performans g&ouml;sterdi&#287;inde altcoin sezonu teyit edilmi&#351; say&#305;l&#305;r. Endeks 75 &uuml;zerine &ccedil;&#305;kmad&#305;k&ccedil;a altcoin sezonu resmi olarak ba&#351;lam&#305;&#351; de&#287;ildir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Tarihsel d&ouml;ng&uuml;ler incelendi&#287;inde &#351;u desen tekrarlan&#305;r:&nbsp;<\/span><\/p>\n<ol>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin &ouml;nce y&uuml;kselir ve dominance artar.&nbsp;<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin fiyat&#305; yatay seyredince sermaye b&uuml;y&uuml;k altcoinlere (Ethereum, <span class=\" cmtt_Kripto Para\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Solana (SOL) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">Solana<\/span> gibi) akar ve dominance yava&#351; d&uuml;&#351;meye ba&#351;lar.&nbsp;<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">Son a&#351;amada k&uuml;&ccedil;&uuml;k ve orta &ouml;l&ccedil;ekli altcoinler de y&uuml;kselir, dominance sert d&uuml;&#351;er.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ancak bu d&ouml;ng&uuml; her zaman ayn&#305; &#351;ekilde ger&ccedil;ekle&#351;mez. 2024-2025 d&ouml;neminde Bitcoin spot ETF&rsquo;lerinin getirdi&#287;i kurumsal sermaye yaln&#305;zca Bitcoin&rsquo;e y&ouml;neldi&#287;inden, piyasa hakimiyeti daha uzun s&uuml;re y&uuml;ksek kald&#305;.<\/span><\/p>\n<h2><strong>Ger&ccedil;ek Bitcoin hakimiyeti (Real BTC Dominance) nedir?<\/strong><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Standart dominance hesaplamas&#305; toplam kripto piyasa de&#287;erini payda olarak al&#305;r. Bu de&#287;ere <span class=\" cmtt_Kripto Para\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Tether (USDT) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">USDT<\/span> ve <span class=\" cmtt_Kripto Para\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: USD Coin (USDC) nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">USDC<\/span> gibi <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Stablecoin nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">stablecoin<\/span>&rsquo;ler de dahildir. Ancak stablecoin&rsquo;ler Bitcoin veya altcoin&rsquo;lere rakip de&#287;ildir. Daha &ccedil;ok fiat paran&#305;n kripto ekosistemindeki dijital kar&#351;&#305;l&#305;&#287;&#305;d&#305;r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ger&ccedil;ek Bitcoin hakimiyeti (Real Bitcoin Dominance Index), stablecoin&rsquo;leri ve ICO&rsquo;lar&#305; d&#305;&#351;ar&#305;da b&#305;rakarak yaln&#305;zca kalan projeler aras&#305;ndaki Bitcoin pay&#305;n&#305; hesaplar. Bu hesaplama y&ouml;ntemi baz&#305; piyasa profesyonelleri aras&#305;nda daha sa&#287;l&#305;kl&#305; bir &ouml;l&ccedil;&uuml;t olarak kabul g&ouml;r&uuml;r.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Bu y&ouml;nteme g&ouml;re hesaplanan oran, standart BTC.D de&#287;erinden &ouml;nemli &ouml;l&ccedil;&uuml;de y&uuml;ksek &ccedil;&#305;kar. Stablecoin kitlesi b&uuml;y&uuml;d&uuml;k&ccedil;e standart dominance rakam&#305; suni bi&ccedil;imde d&uuml;&#351;&uuml;k g&ouml;r&uuml;n&uuml;r. Bu nedenle iki metri&#287;i birlikte de&#287;erlendirmek daha do&#287;ru bir analiz sunabilir.<\/span><\/p>\n<h2><strong>Bitcoin dominance tek ba&#351;&#305;na yeterli bir g&ouml;sterge mi?<\/strong><\/h2>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Piyasa hakimiyeti verisi g&uuml;&ccedil;l&uuml; bir ara&ccedil; olsa da tek ba&#351;&#305;na karar kriteri olmamal&#305;d&#305;r. Yayg&#305;n bir yan&#305;lg&#305; &#351;udur: &ldquo;Dominance d&uuml;&#351;&uuml;yor, o halde t&uuml;m altcoinler y&uuml;kselecek.&rdquo; Bu do&#287;ru de&#287;ildir. Bitcoin fiyat&#305; d&uuml;&#351;erken dominance de d&uuml;&#351;&uuml;yorsa altcoinler genellikle BTC&rsquo;den bile daha sert d&uuml;&#351;ebilir. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; sermaye kripto piyasas&#305;n&#305;n tamam&#305;ndan &ccedil;&#305;k&#305;yor olabilir.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Dominance verisini &#351;u g&ouml;stergelerle birlikte de&#287;erlendirmek daha sa&#287;l&#305;kl&#305; sonu&ccedil;lar verir:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>Toplam piyasa de&#287;eri:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Piyasaya yeni para girip girmedi&#287;ini g&ouml;sterir.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>Altcoin sezonu endeksi:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Altcoin&rsquo;lerin ger&ccedil;ekten BTC&rsquo;yi ge&ccedil;ip ge&ccedil;medi&#287;ini &ouml;l&ccedil;er.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>Stablecoin dominance:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Sermaye kripto d&#305;&#351;&#305;na m&#305; &ccedil;&#305;k&#305;yor, yoksa i&ccedil;inde mi dola&#351;&#305;yor sorusuna cevap verir.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>ETH\/BTC paritesi: <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">B&uuml;y&uuml;k altcoinlerin Bitcoin&rsquo;e kar&#351;&#305; nas&#305;l konumland&#305;&#287;&#305;n&#305; g&ouml;sterir.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>&#304;&#351;lem <span class=\"\" title=\"Paribu S&ouml;zl&uuml;k: Kripto para i&#351;lem hacmi nedir?\" data-mobile-support=\"0\" data-gt-translate-attributes='[{\"attribute\":\"data-cmtooltip\", \"format\":\"html\"}]' tabindex=\"0\" role=\"link\">hacmi<\/span>: <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">Fiyat hareketinin g&uuml;&ccedil;l&uuml; sermaye ak&#305;&#351;&#305;yla m&#305; yoksa d&uuml;&#351;&uuml;k hacimle mi ger&ccedil;ekle&#351;ti&#287;ini ortaya koyar.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyetinin gelece&#287;i<\/strong><\/h2>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Uzmanlar, Bitcoin&rsquo;in &ouml;n&uuml;m&uuml;zdeki y&#305;llarda kripto para piyasas&#305;na hakim olmaya devam edece&#287;ine dair bir g&ouml;r&uuml;&#351;e sahip olsa da bunun kesinlik ta&#351;&#305;d&#305;&#287;&#305; s&ouml;ylenemez. Bununla birlikte di&#287;er kripto para birimleri de gelecekte Bitcoin&rsquo;in &ldquo;hakim&rdquo; olma pozisyonunu zorlayabilir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin&rsquo;in hakimiyetine y&ouml;nelik potansiyel tehditlerden baz&#305;lar&#305; &#351;unlard&#305;r:<\/p>\n<ul style=\"font-weight: 400;\">\n<li>Di&#287;er kripto para birimlerinden kaynaklanan rekabet: Piyasaya daha fazla kripto paran&#305;n girmesi, pazar pay&#305; i&ccedil;in rekabetin artmas&#305;na ve potansiyel olarak Bitcoin&rsquo;in hakimiyetinin azalmas&#305;na yol a&ccedil;abilir.<\/li>\n<li>Reg&uuml;lasyon kaynakl&#305; zorluklar: D&uuml;nyan&#305;n d&ouml;rt bir yan&#305;ndaki h&uuml;k&uuml;metler ve d&uuml;zenleyiciler, kripto para birimlerinin nas&#305;l ele al&#305;naca&#287;&#305; konusu &uuml;zerinde &ccedil;al&#305;&#351;malar&#305;n&#305; s&uuml;rd&uuml;r&uuml;yor. Bu &ccedil;al&#305;&#351;malar&#305;n sonucu da Bitcoin&rsquo;in hakimiyetini etkileyebilir.<\/li>\n<li>Teknolojik geli&#351;meler: Yeni ve iyile&#351;tirilmi&#351; kripto paralar&#305;n ortaya &ccedil;&#305;kmas&#305;,&nbsp; Bitcoin&rsquo;in hakimiyetini zorlayabilir.<\/li>\n<\/ul>\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyeti hakk&#305;nda s&#305;k&ccedil;a sorulan sorular<\/strong><\/h2>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>1. &nbsp;&#8203;&#8203;Mevcut Bitcoin hakimiyet y&uuml;zdesi nedir?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">2023 itibar&#305;yla mevcut Bitcoin hakimiyet y&uuml;zdesi yakla&#351;&#305;k y&uuml;zde 43&rsquo;t&uuml;r.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>2. Bitcoin hakimiyetine gelecekte rakip &ccedil;&#305;kabilir mi?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Evet, di&#287;er kripto para birimleri gelecekte Bitcoin&rsquo;in hakimiyetine rakip olabilir.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>3. Bitcoin hakimiyeti neden &ouml;nemli?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin hakimiyeti, di&#287;er kripto paralara k&#305;yasla Bitcoin&rsquo;in piyasa g&uuml;c&uuml;ne ili&#351;kin kabaca bir tahmin sa&#287;layarak kripto para piyasas&#305;n&#305;n genel sa&#287;l&#305;&#287;&#305; hakk&#305;nda fikir verir. Bu kapsamda yat&#305;r&#305;mc&#305;lar, piyasa verilerini de&#287;erlendirirken farkl&#305; <a href=\"https:\/\/www.paribu.com\/kripto-trend-analizi\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">trend analizlerini<\/a> de inceleyebilir, ancak bu t&uuml;r analizlerin kesinlik i&ccedil;ermedi&#287;i ve yat&#305;r&#305;m tavsiyesi niteli&#287;i ta&#351;&#305;mad&#305;&#287;&#305; unutulmamal&#305;d&#305;r.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>4. Bitcoin hakimiyetini etkileyen fakt&ouml;rler neler?<\/strong><\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">Piyasa de&#287;eri, benimsenme ve kullan&#305;m, a&#287; etkileri ve teknik &uuml;st&uuml;nl&uuml;k, Bitcoin hakimiyetini etkileyen fakt&ouml;rlerden baz&#305;lar&#305;d&#305;r.<\/p>\n<p style=\"font-weight: 400;\">\n<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bitcoin hakimiyeti nedir ve kripto para piyasalar&#305;n&#305; nas&#305;l etkiler?<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":24497,"menu_order":0,"template":"","meta":{"footnotes":""},"glossary-categories":[],"glossary-tags":[],"glossary-languages":[],"class_list":["post-11146","glossary","type-glossary","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"post_title":"Bitcoin hakimiyeti (Bitcoin dominance) nedir?","post_content":"<span style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin dominance, Bitcoin'in toplam kripto para piyasas\u0131ndaki de\u011fer pay\u0131n\u0131 y\u00fczde olarak ifade eder. Bu oran y\u00fckseldi\u011finde sermaye Bitcoin'e akarken altcoin\u2019ler bask\u0131lan\u0131r; d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde ise altcoin sezonunun i\u015faretleri g\u00fc\u00e7lenir. Tek ba\u015f\u0131na yeterli bir g\u00f6sterge olmasa da piyasa y\u00f6n\u00fcn\u00fc okumak i\u00e7in kritik bir ara\u00e7t\u0131r.<\/span>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Piyasa de\u011ferine g\u00f6re, d\u00fcnyan\u0131n ilk ve en b\u00fcy\u00fck kripto para birimi olan Bitcoin, dijital paran\u0131n \u00f6nc\u00fcs\u00fcd\u00fcr. 2009\u2019da piyasaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnden bu yana kripto para piyasas\u0131nda dominant bir oyuncu olan Bitcoin\u2019in pazar pay\u0131 \"Bitcoin hakimiyeti\" olarak ifade edilir.<\/p>\r\n\r\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyeti neden \u00f6nemlidir?<\/strong><\/h2>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin hakimiyeti, Bitcoin\u2019in kripto para birimi piyasas\u0131ndaki de\u011ferini \u00f6l\u00e7en, di\u011fer kripto paralara k\u0131yasla Bitcoin'in piyasa g\u00fcc\u00fcn\u00fcn kabaca bir de\u011ferlendirmesini sa\u011flayan bir metriktir. Y\u00fczde olarak ifade edilir; Bitcoin hakimiyet y\u00fczdesi ne kadar y\u00fcksekse, Bitcoin kripto para piyasas\u0131nda o kadar bask\u0131nd\u0131r.<\/p>\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Bu metri\u011fi \u00f6nemli k\u0131lan birka\u00e7 temel neden vard\u0131r. Piyasadaki sermayenin nereye y\u00f6neldi\u011fini anlamaya yard\u0131mc\u0131 olur. Ayr\u0131ca yat\u0131r\u0131mc\u0131lar\u0131n genel risk i\u015ftah\u0131n\u0131 ve piyasa d\u00f6ng\u00fcs\u00fcn\u00fcn hangi a\u015famas\u0131nda olundu\u011funu g\u00f6sterir.\u00a0<\/span>\r\n<h2><strong>Bitcoin dominance nas\u0131l hesaplan\u0131r?<\/strong><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Hesaplama form\u00fcl\u00fc olduk\u00e7a basittir: Bitcoin hakimiyeti = (Bitcoin piyasa de\u011feri \/ Toplam kripto piyasa de\u011feri) \u00d7 100.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Burada piyasa de\u011feri, bir kripto paran\u0131n dola\u015f\u0131mdaki arz\u0131n\u0131n g\u00fcncel fiyatla \u00e7arp\u0131lmas\u0131yla elde edilir. \u00d6rne\u011fin <a href=\"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/sozluk\/bitcoin-btc-nedir\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Bitcoin'in<\/a> piyasa de\u011feri 1,2 trilyon dolar, toplam kripto piyasa de\u011feri 2,4 trilyon dolarsa Bitcoin dominance %50 olur. Bu veri canl\u0131 olarak Paribu\u2019nun Kripto Trend Analizi alt\u0131nda yer alan BTC dominance metri\u011finden takip edilebilir.\u00a0<\/span>\r\n<h2><strong>Ge\u00e7mi\u015f Bitcoin dominance verileri<\/strong><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin 2009'da piyasaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda piyasada ba\u015fka bir kripto para yoktu. Dolay\u0131s\u0131yla piyasa hakimiyeti %100'd\u00fc. 2015'te Ethereum a\u011f\u0131 devreye girse de dominance %90 civar\u0131nda kald\u0131. Ger\u00e7ek de\u011fi\u015fim ise 2017'de ya\u015fand\u0131.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">2017'deki ICO (\u0130lk coin arz\u0131) patlamas\u0131yla birlikte binlerce yeni proje piyasaya girdi. Bu d\u00f6nemde Bitcoin dominance %85 seviyesinden Ocak 2018'de yakla\u015f\u0131k %37 gibi tarihi bir dip seviyesine geriledi.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">2018 ay\u0131 piyasas\u0131nda pek \u00e7ok ICO projesi \u00e7\u00f6kt\u00fc ve yat\u0131r\u0131mc\u0131lar yeniden Bitcoin'e y\u00f6neldi. Dominance %50'nin \u00fczerine \u00e7\u0131kt\u0131. 2020-2021 bo\u011fa d\u00f6neminde ise DeFi ve NFT projelerinin y\u00fckseli\u015fiyle dominance yeniden %39 seviyelerine geriledi. Nisan 2021'de altcoin sezonu endeksi tarihsel zirveye ula\u015ft\u0131.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">2024'te ABD'de spot Bitcoin ETF'lerinin onaylanmas\u0131yla kurumsal sermaye Bitcoin'e akmaya ba\u015flad\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7 dominance'\u0131n yeniden %60 band\u0131na y\u00fckselmesine zemin haz\u0131rlad\u0131.\u00a0<\/span>\r\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyetini etkileyen fakt\u00f6rler nelerdir?<\/strong><\/h2>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin hakimiyetini etkileyebilecek fakt\u00f6rlerden baz\u0131lar\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki gibidir:<\/p>\r\n\r\n<ul style=\"font-weight: 400;\">\r\n \t<li><strong>Piyasa de\u011feri:<\/strong> Bitcoin'in piyasa de\u011ferinin di\u011fer kripto para birimlerinden \u00e7ok daha y\u00fcksek olmas\u0131, onu piyasadaki en b\u00fcy\u00fck oyuncu konumuna getirir.<\/li>\r\n \t<li><strong>Benimsenme ve kullan\u0131m:<\/strong> Bitcoin, bireyler ve kurumlar taraf\u0131ndan yayg\u0131n bir \u015fekilde benimsenen bir dijital para birimidir. Bu durum, piyasadaki hakimiyetine de katk\u0131da bulunur.<\/li>\r\n \t<li><strong>A\u011f etkileri:<\/strong> Bitcoin ne kadar \u00e7ok ki\u015fi taraf\u0131ndan kullan\u0131l\u0131rsa, o kadar de\u011ferli h\u00e2le gelir ve piyasadaki hakimiyetini peki\u015ftirir.<\/li>\r\n \t<li><strong>Teknik \u00fcst\u00fcnl\u00fck:<\/strong> Bitcoin, di\u011fer kripto para birimleri taraf\u0131ndan taklit edilemeyen, k\u00f6kl\u00fc ve g\u00fcvenli bir teknolojik altyap\u0131ya sahiptir.<\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h2><strong>Bitcoin hakimiyeti ve altcoin sezonu ili\u015fkisi<\/strong><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Altcoin sezonu (altseason), altcoinlerin 90 g\u00fcnl\u00fck s\u00fcre i\u00e7inde Bitcoin'e k\u0131yasla daha iyi performans g\u00f6sterdi\u011fi d\u00f6nemdir. Bu durum genellikle Bitcoin hakimiyetinin belirli seviyelerin alt\u0131na gerilemesiyle birlikte g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Altcoin sezonu endeksinin metodolojisine g\u00f6re, ilk 50 coin\u2019in %75'i son 90 g\u00fcnde Bitcoin'den iyi performans g\u00f6sterdi\u011finde altcoin sezonu teyit edilmi\u015f say\u0131l\u0131r. Endeks 75 \u00fczerine \u00e7\u0131kmad\u0131k\u00e7a altcoin sezonu resmi olarak ba\u015flam\u0131\u015f de\u011fildir.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Tarihsel d\u00f6ng\u00fcler incelendi\u011finde \u015fu desen tekrarlan\u0131r:\u00a0<\/span>\r\n<ol>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin \u00f6nce y\u00fckselir ve dominance artar.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin fiyat\u0131 yatay seyredince sermaye b\u00fcy\u00fck altcoinlere (Ethereum, Solana gibi) akar ve dominance yava\u015f d\u00fc\u015fmeye ba\u015flar.\u00a0<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><span style=\"font-weight: 400;\">Son a\u015famada k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli altcoinler de y\u00fckselir, dominance sert d\u00fc\u015fer.<\/span><\/li>\r\n<\/ol>\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Ancak bu d\u00f6ng\u00fc her zaman ayn\u0131 \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fmez. 2024-2025 d\u00f6neminde Bitcoin spot ETF'lerinin getirdi\u011fi kurumsal sermaye yaln\u0131zca Bitcoin'e y\u00f6neldi\u011finden, piyasa hakimiyeti daha uzun s\u00fcre y\u00fcksek kald\u0131.<\/span>\r\n<h2><strong>Ger\u00e7ek Bitcoin hakimiyeti (Real BTC Dominance) nedir?<\/strong><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Standart dominance hesaplamas\u0131 toplam kripto piyasa de\u011ferini payda olarak al\u0131r. Bu de\u011fere USDT ve USDC gibi stablecoin\u2019ler de dahildir. Ancak stablecoin\u2019ler Bitcoin veya altcoin\u2019lere rakip de\u011fildir. Daha \u00e7ok fiat paran\u0131n kripto ekosistemindeki dijital kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Ger\u00e7ek Bitcoin hakimiyeti (Real Bitcoin Dominance Index), stablecoin\u2019leri ve ICO'lar\u0131 d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rakarak yaln\u0131zca kalan projeler aras\u0131ndaki Bitcoin pay\u0131n\u0131 hesaplar. Bu hesaplama y\u00f6ntemi baz\u0131 piyasa profesyonelleri aras\u0131nda daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u00f6l\u00e7\u00fct olarak kabul g\u00f6r\u00fcr.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Bu y\u00f6nteme g\u00f6re hesaplanan oran, standart BTC.D de\u011ferinden \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde y\u00fcksek \u00e7\u0131kar. Stablecoin kitlesi b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e standart dominance rakam\u0131 suni bi\u00e7imde d\u00fc\u015f\u00fck g\u00f6r\u00fcn\u00fcr. Bu nedenle iki metri\u011fi birlikte de\u011ferlendirmek daha do\u011fru bir analiz sunabilir.<\/span>\r\n<h2><strong>Bitcoin dominance tek ba\u015f\u0131na yeterli bir g\u00f6sterge mi?<\/strong><\/h2>\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Piyasa hakimiyeti verisi g\u00fc\u00e7l\u00fc bir ara\u00e7 olsa da tek ba\u015f\u0131na karar kriteri olmamal\u0131d\u0131r. Yayg\u0131n bir yan\u0131lg\u0131 \u015fudur: \"Dominance d\u00fc\u015f\u00fcyor, o halde t\u00fcm altcoinler y\u00fckselecek.\" Bu do\u011fru de\u011fildir. Bitcoin fiyat\u0131 d\u00fc\u015ferken dominance de d\u00fc\u015f\u00fcyorsa altcoinler genellikle BTC'den bile daha sert d\u00fc\u015febilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sermaye kripto piyasas\u0131n\u0131n tamam\u0131ndan \u00e7\u0131k\u0131yor olabilir.<\/span>\r\n\r\n<span style=\"font-weight: 400;\">Dominance verisini \u015fu g\u00f6stergelerle birlikte de\u011ferlendirmek daha sa\u011fl\u0131kl\u0131 sonu\u00e7lar verir:<\/span>\r\n<ul>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>Toplam piyasa de\u011feri:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Piyasaya yeni para girip girmedi\u011fini g\u00f6sterir.<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>Altcoin sezonu endeksi:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Altcoin\u2019lerin ger\u00e7ekten BTC'yi ge\u00e7ip ge\u00e7medi\u011fini \u00f6l\u00e7er.<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>Stablecoin dominance:<\/b><span style=\"font-weight: 400;\"> Sermaye kripto d\u0131\u015f\u0131na m\u0131 \u00e7\u0131k\u0131yor, yoksa i\u00e7inde mi dola\u015f\u0131yor sorusuna cevap verir.<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>ETH\/BTC paritesi: <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">B\u00fcy\u00fck altcoinlerin Bitcoin'e kar\u015f\u0131 nas\u0131l konumland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterir.<\/span><\/li>\r\n \t<li style=\"font-weight: 400;\" aria-level=\"1\"><b>\u0130\u015flem hacmi: <\/b><span style=\"font-weight: 400;\">Fiyat hareketinin g\u00fc\u00e7l\u00fc sermaye ak\u0131\u015f\u0131yla m\u0131 yoksa d\u00fc\u015f\u00fck hacimle mi ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini ortaya koyar.<\/span><\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyetinin gelece\u011fi<\/strong><\/h2>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Uzmanlar, Bitcoin'in \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda kripto para piyasas\u0131na hakim olmaya devam edece\u011fine dair bir g\u00f6r\u00fc\u015fe sahip olsa da bunun kesinlik ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez. Bununla birlikte di\u011fer kripto para birimleri de gelecekte Bitcoin'in \u201chakim\u201d olma pozisyonunu zorlayabilir.<\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin'in hakimiyetine y\u00f6nelik potansiyel tehditlerden baz\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\r\n\r\n<ul style=\"font-weight: 400;\">\r\n \t<li>Di\u011fer kripto para birimlerinden kaynaklanan rekabet: Piyasaya daha fazla kripto paran\u0131n girmesi, pazar pay\u0131 i\u00e7in rekabetin artmas\u0131na ve potansiyel olarak Bitcoin'in hakimiyetinin azalmas\u0131na yol a\u00e7abilir.<\/li>\r\n \t<li>Reg\u00fclasyon kaynakl\u0131 zorluklar: D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki h\u00fck\u00fcmetler ve d\u00fczenleyiciler, kripto para birimlerinin nas\u0131l ele al\u0131naca\u011f\u0131 konusu \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcr\u00fcyor. Bu \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sonucu da Bitcoin'in hakimiyetini etkileyebilir.<\/li>\r\n \t<li>Teknolojik geli\u015fmeler: Yeni ve iyile\u015ftirilmi\u015f kripto paralar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131,\u00a0 Bitcoin'in hakimiyetini zorlayabilir.<\/li>\r\n<\/ul>\r\n<h2 style=\"font-weight: 400;\"><strong>Bitcoin hakimiyeti hakk\u0131nda s\u0131k\u00e7a sorulan sorular<\/strong><\/h2>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>1. \u00a0\u200b\u200bMevcut Bitcoin hakimiyet y\u00fczdesi nedir?<\/strong><\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">2023 itibar\u0131yla mevcut Bitcoin hakimiyet y\u00fczdesi yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 43\u2019t\u00fcr.<\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>2. Bitcoin hakimiyetine gelecekte rakip \u00e7\u0131kabilir mi?<\/strong><\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Evet, di\u011fer kripto para birimleri gelecekte Bitcoin'in hakimiyetine rakip olabilir.<\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>3. Bitcoin hakimiyeti neden \u00f6nemli?<\/strong><\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Bitcoin hakimiyeti, di\u011fer kripto paralara k\u0131yasla Bitcoin'in piyasa g\u00fcc\u00fcne ili\u015fkin kabaca bir tahmin sa\u011flayarak kripto para piyasas\u0131n\u0131n genel sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda fikir verir. Bu kapsamda yat\u0131r\u0131mc\u0131lar, piyasa verilerini de\u011ferlendirirken farkl\u0131 <a href=\"https:\/\/www.paribu.com\/kripto-trend-analizi\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">trend analizlerini<\/a> de inceleyebilir, ancak bu t\u00fcr analizlerin kesinlik i\u00e7ermedi\u011fi ve yat\u0131r\u0131m tavsiyesi niteli\u011fi ta\u015f\u0131mad\u0131\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\"><strong>4. Bitcoin hakimiyetini etkileyen fakt\u00f6rler neler?<\/strong><\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\">Piyasa de\u011feri, benimsenme ve kullan\u0131m, a\u011f etkileri ve teknik \u00fcst\u00fcnl\u00fck, Bitcoin hakimiyetini etkileyen fakt\u00f6rlerden baz\u0131lar\u0131d\u0131r.<\/p>\r\n<p style=\"font-weight: 400;\"><\/p>","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/11146","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/glossary"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/11146\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25452,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary\/11146\/revisions\/25452"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24497"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11146"}],"wp:term":[{"taxonomy":"glossary-categories","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-categories?post=11146"},{"taxonomy":"glossary-tags","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-tags?post=11146"},{"taxonomy":"glossary-languages","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.paribu.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/glossary-languages?post=11146"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}